Canh cửi là gì? ⏰ Ý nghĩa, cách dùng Canh cửi

Canh cửi là gì? Canh cửi là công việc dệt vải thủ công truyền thống, trong đó “canh” là sợi dọc căng trên khung và “cửi” là khung dệt gỗ dùng để đan sợi ngang tạo thành vải. Đây là hình ảnh quen thuộc trong đời sống nông thôn Việt Nam xưa, gắn liền với đức tính cần cù, chịu thương chịu khó của người phụ nữ. Cùng khám phá chi tiết về nguồn gốc và cách sử dụng từ “canh cửi” ngay bên dưới!

Canh cửi nghĩa là gì?

Canh cửi là cụm từ chỉ công việc dệt vải bằng khung cửi truyền thống, tượng trưng cho sự chăm chỉ, tảo tần của người phụ nữ Việt Nam. Đây là danh từ ghép, thường xuất hiện trong ca dao, tục ngữ và văn học dân gian.

Trong tiếng Việt, từ “canh cửi” được sử dụng với các nghĩa sau:

Trong văn học và ca dao: Canh cửi biểu tượng cho cuộc sống lao động vất vả nhưng đầy nhẫn nại của người phụ nữ. Ví dụ: “Thức khuya dậy sớm canh cửi nuôi chồng.”

Trong giao tiếp đời thường: “Canh cửi” dùng để nói về nghề dệt vải truyền thống hoặc ẩn dụ cho công việc tỉ mỉ, kiên trì.

Trong văn hóa: Hình ảnh canh cửi gắn liền với làng nghề dệt lụa nổi tiếng như Vạn Phúc, Nha Xá, thể hiện tinh hoa thủ công Việt Nam.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Canh cửi”

Từ “canh cửi” có nguồn gốc thuần Việt, xuất hiện từ thời xa xưa khi nghề dệt vải là công việc chính của phụ nữ nông thôn. “Canh” là hệ thống sợi dọc, “cửi” là khung dệt bằng gỗ.

Sử dụng “canh cửi” khi nói về nghề dệt truyền thống, ca ngợi đức tính cần cù hoặc trong văn chương mang tính hoài cổ.

Cách sử dụng “Canh cửi” đúng chính tả

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “canh cửi” đúng trong văn nói và văn viết, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Canh cửi” trong văn nói và viết

Trong văn nói: Từ “canh cửi” thường dùng khi nhắc đến nghề dệt, làng nghề truyền thống hoặc khen ngợi sự chịu khó của ai đó.

Trong văn viết: “Canh cửi” xuất hiện trong thơ ca, văn xuôi, bài báo về văn hóa truyền thống và làng nghề Việt Nam.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Canh cửi”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách dùng từ “canh cửi” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Mẹ tôi suốt đời gắn bó với canh cửi để nuôi các con ăn học.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa đen, chỉ công việc dệt vải nuôi gia đình.

Ví dụ 2: “Tiếng thoi đưa canh cửi vang lên đều đặn trong đêm khuya.”

Phân tích: Miêu tả âm thanh đặc trưng của khung cửi khi dệt vải.

Ví dụ 3: “Làng Vạn Phúc nổi tiếng với nghề canh cửi từ hàng trăm năm nay.”

Phân tích: Sử dụng trong ngữ cảnh giới thiệu làng nghề truyền thống.

Ví dụ 4: “Đời người phụ nữ xưa gắn liền với canh cửi, bếp núc.”

Phân tích: Ẩn dụ cho cuộc sống lao động vất vả của phụ nữ thời phong kiến.

Ví dụ 5: “Dù công nghệ phát triển, tiếng canh cửi vẫn còn vang ở nhiều làng quê.”

Phân tích: Nhấn mạnh sự trường tồn của nghề dệt truyền thống.

“Canh cửi”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “canh cửi”:

Kết luận

Canh cửi là gì? Tóm lại, canh cửi là công việc dệt vải truyền thống, biểu tượng cho đức tính cần cù và nét đẹp văn hóa Việt Nam. Hiểu đúng từ “canh cửi” giúp bạn trân trọng hơn giá trị lao động và di sản thủ công của dân tộc.