Vụ lợi là gì? 💰 Ý nghĩa Vụ lợi

Vụ lợi là gì? Vụ lợi là hành vi chỉ nghĩ đến lợi ích cá nhân, tìm cách trục lợi bất chấp đạo đức hoặc quyền lợi của người khác. Đây là từ mang nghĩa tiêu cực, thường dùng để phê phán những kẻ tham lam, ích kỷ. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và phân biệt “vụ lợi” với các từ liên quan ngay bên dưới!

Vụ lợi nghĩa là gì?

Vụ lợi là tính từ hoặc danh từ chỉ thái độ, hành vi chỉ chăm chăm vào lợi ích riêng, bất chấp đạo lý và quyền lợi của người khác. Từ này mang sắc thái tiêu cực, dùng để phê phán người có động cơ tư lợi.

Trong tiếng Việt, từ “vụ lợi” có các cách hiểu:

Nghĩa gốc: “Vụ” nghĩa là chuyên chú, theo đuổi; “lợi” nghĩa là lợi ích, tiền bạc. Ghép lại, vụ lợi nghĩa là chỉ biết chạy theo lợi ích.

Nghĩa mở rộng: Chỉ người hoặc hành động có mục đích trục lợi, tư lợi cá nhân. Ví dụ: “Hắn kết bạn chỉ vì vụ lợi.”

Trong xã hội: Từ “vụ lợi” thường xuất hiện khi nói về tham nhũng, lừa đảo, hoặc các mối quan hệ giả tạo dựa trên lợi ích.

Vụ lợi có nguồn gốc từ đâu?

Từ “vụ lợi” có nguồn gốc Hán Việt, trong đó “vụ” (務) nghĩa là chuyên tâm theo đuổi, “lợi” (利) nghĩa là lợi ích, tiền tài. Từ này được dùng phổ biến trong văn viết và văn nói trang trọng.

Sử dụng “vụ lợi” khi muốn phê phán ai đó chỉ biết đến lợi ích cá nhân mà bỏ qua đạo đức, tình nghĩa.

Cách sử dụng “Vụ lợi”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “vụ lợi” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Vụ lợi” trong tiếng Việt

Tính từ: Bổ nghĩa cho danh từ, chỉ tính chất tư lợi. Ví dụ: mục đích vụ lợi, động cơ vụ lợi, tính vụ lợi.

Danh từ: Chỉ hành vi, thái độ trục lợi. Ví dụ: hành động vì vụ lợi, kẻ vụ lợi.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Vụ lợi”

Từ “vụ lợi” được dùng trong nhiều ngữ cảnh đời sống khác nhau:

Ví dụ 1: “Anh ta tiếp cận cô ấy chỉ vì mục đích vụ lợi.”

Phân tích: Tính từ bổ nghĩa cho “mục đích”, chỉ động cơ tư lợi trong tình cảm.

Ví dụ 2: “Quan chức tham nhũng luôn mang tư tưởng vụ lợi.”

Phân tích: Chỉ thái độ chỉ biết trục lợi cá nhân trong công việc.

Ví dụ 3: “Đừng kết bạn với kẻ vụ lợi.”

Phân tích: Danh từ chỉ người chỉ biết lợi dụng người khác.

Ví dụ 4: “Tình bạn chân thành không có chỗ cho sự vụ lợi.”

Phân tích: Danh từ chỉ hành vi, thái độ tư lợi trong quan hệ.

Ví dụ 5: “Hành động vụ lợi của hắn khiến ai cũng khinh bỉ.”

Phân tích: Tính từ bổ nghĩa cho “hành động”, mang nghĩa phê phán.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Vụ lợi”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “vụ lợi” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “vụ lợi” với “lợi ích” (điều có ích, không mang nghĩa xấu).

Cách dùng đúng: “Anh ta hành động vì vụ lợi” (nghĩa xấu) khác “Việc này mang lại lợi ích” (nghĩa tốt).

Trường hợp 2: Nhầm “vụ lợi” với “thực dụng” (chú trọng hiệu quả thực tế, không hẳn xấu).

Cách dùng đúng: “Người thực dụng” có thể mang nghĩa trung tính, còn “kẻ vụ lợi” luôn mang nghĩa tiêu cực.

“Vụ lợi”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “vụ lợi”:

Kết luận

Vụ lợi là gì? Tóm lại, vụ lợi là thái độ, hành vi chỉ chăm chăm vào lợi ích cá nhân, bất chấp đạo đức. Hiểu đúng từ “vụ lợi” giúp bạn nhận diện và tránh xa những mối quan hệ không chân thành.