Phó sứ là gì? 🏛️ Nghĩa, giải thích Phó sứ

Phó sứ là gì? Phó sứ là chức quan đứng sau Chánh sứ trong đoàn sứ bộ thời phong kiến, chịu trách nhiệm hỗ trợ và thay mặt Chánh sứ khi cần thiết. Đây là thuật ngữ lịch sử gắn liền với hoạt động ngoại giao của các triều đại Việt Nam xưa. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, vai trò và cách sử dụng từ “phó sứ” ngay bên dưới!

Phó sứ là gì?

Phó sứ là chức danh chỉ người giữ vai trò phó trong đoàn sứ bộ, hỗ trợ Chánh sứ thực hiện nhiệm vụ bang giao. Đây là danh từ Hán Việt, trong đó “phó” nghĩa là người đứng thứ hai, “sứ” nghĩa là sứ giả đi thay mặt vua.

Trong tiếng Việt, từ “phó sứ” có các cách hiểu:

Nghĩa lịch sử: Chỉ quan chức đứng sau Chánh sứ trong các phái đoàn triều cống, bang giao thời phong kiến. Phó sứ thường là quan văn có học vấn uyên thâm.

Nghĩa hiện đại: Tương đương với chức Phó Đại sứ (Deputy Ambassador) trong ngoại giao ngày nay, là người hỗ trợ Đại sứ điều hành công việc tại Đại sứ quán.

Trong văn hóa: Phó sứ xuất hiện nhiều trong sử sách, văn học cổ khi nhắc đến các chuyến đi sứ sang Trung Quốc của sứ thần Việt Nam.

Phó sứ có nguồn gốc từ đâu?

Từ “phó sứ” có nguồn gốc Hán Việt, xuất hiện từ thời phong kiến khi các triều đại Việt Nam cử sứ bộ đi bang giao với nước ngoài. Đoàn sứ bộ thường gồm Chánh sứ, Phó sứ và Thư trạng quan, mỗi người đảm nhận vai trò khác nhau.

Sử dụng “phó sứ” khi nói về chức quan ngoại giao thời xưa hoặc khi nghiên cứu lịch sử bang giao Việt Nam.

Cách sử dụng “Phó sứ”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “phó sứ” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Phó sứ” trong tiếng Việt

Trong văn viết: Dùng phổ biến trong sách sử, luận văn nghiên cứu, bài báo về lịch sử ngoại giao. Ví dụ: “Phó sứ Nguyễn Du từng đi sứ sang nhà Thanh năm 1813.”

Trong văn nói: Ít dùng trong giao tiếp hàng ngày, chủ yếu xuất hiện khi thảo luận về lịch sử hoặc ngoại giao.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Phó sứ”

Từ “phó sứ” được dùng trong các ngữ cảnh liên quan đến lịch sử và ngoại giao:

Ví dụ 1: “Đoàn sứ bộ gồm Chánh sứ, Phó sứ và các tùy tùng lên đường sang Yên Kinh.”

Phân tích: Dùng để chỉ cơ cấu đoàn sứ bộ thời phong kiến.

Ví dụ 2: “Ông được bổ nhiệm làm Phó sứ trong chuyến đi sứ năm Canh Thìn.”

Phân tích: Chỉ chức vụ được vua giao phó.

Ví dụ 3: “Phó sứ thay mặt Chánh sứ tiếp kiến quan lại nhà Thanh khi Chánh sứ lâm bệnh.”

Phân tích: Nêu vai trò thay thế của Phó sứ khi cần thiết.

Ví dụ 4: “Nhiều danh nhân Việt Nam từng giữ chức Phó sứ như Nguyễn Du, Phan Huy Ích.”

Phân tích: Nhắc đến các nhân vật lịch sử từng đảm nhiệm chức vụ này.

Ví dụ 5: “Phó Đại sứ Việt Nam tại Pháp đã tham dự buổi lễ kỷ niệm.”

Phân tích: Cách dùng hiện đại, tương đương Phó sứ trong ngoại giao ngày nay.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Phó sứ”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “phó sứ” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm lẫn “Phó sứ” với “Chánh sứ”, cho rằng hai chức vụ ngang nhau.

Cách dùng đúng: Phó sứ đứng sau Chánh sứ, là người hỗ trợ và thay thế khi cần.

Trường hợp 2: Viết sai thành “phó xứ” hoặc “phó sử”.

Cách dùng đúng: Luôn viết là “phó sứ” với chữ “sứ” mang nghĩa sứ giả.

“Phó sứ”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “phó sứ”:

Kết luận

Phó sứ là gì? Tóm lại, phó sứ là chức quan đứng thứ hai trong đoàn sứ bộ thời phong kiến, hỗ trợ Chánh sứ thực hiện nhiệm vụ ngoại giao. Hiểu đúng từ “phó sứ” giúp bạn nắm rõ hơn về lịch sử bang giao Việt Nam.