Lao dịch là gì? 💪 Nghĩa và giải thích Lao dịch

Lao dịch là gì? Lao dịch là công việc lao động nặng nhọc, mang tính cưỡng bức mà người thực hiện không có quyền lựa chọn hay tự nguyện. Đây là từ Hán-Việt thường xuất hiện trong văn bản lịch sử, văn học khi mô tả các hình thức lao động khắc nghiệt thời phong kiến. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách dùng và ý nghĩa của từ “lao dịch” nhé!

Lao dịch nghĩa là gì?

Lao dịch là việc lao động cưỡng bức, nặng nhọc mà người thực hiện phải làm theo sự ép buộc, không có sự tự nguyện. Đây là danh từ Hán-Việt, trong đó “lao” (勞) nghĩa là làm việc, lao động; “dịch” (役) nghĩa là công việc, nghĩa vụ được giao.

Trong lịch sử, lao dịch gắn liền với chế độ phong kiến khi nông dân phải làm việc không công cho địa chủ, lãnh chúa. Họ bị buộc canh tác trên ruộng đất của chủ bằng nông cụ và sức vật của mình mà không được trả công.

Ngày nay, từ “lao dịch” thường dùng trong văn cảnh học thuật, lịch sử hoặc khi nói về các hình thức bóc lột sức lao động, vi phạm quyền con người. Trong tiếng Anh, lao dịch được dịch là “forced labor” hoặc “corvée labor”.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Lao dịch”

Từ “lao dịch” có nguồn gốc Hán-Việt, bắt nguồn từ chữ Hán 勞役, xuất hiện từ thời phong kiến để chỉ hình thức lao động cưỡng bức.

Sử dụng từ “lao dịch” khi nói về các hình thức lao động bắt buộc, nặng nhọc trong lịch sử hoặc khi mô tả sự bóc lột sức lao động.

Lao dịch sử dụng trong trường hợp nào?

Từ “lao dịch” được dùng khi mô tả công việc cưỡng bức thời phong kiến, trong nghiên cứu lịch sử, hoặc khi nói về các hình thức bóc lột lao động bất hợp pháp.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Lao dịch”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng từ “lao dịch” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Dưới chế độ phong kiến, nông dân phải chịu cảnh lao dịch khổ sai cho địa chủ.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa gốc, chỉ việc lao động cưỡng bức không được trả công thời xưa.

Ví dụ 2: “Chế độ lao dịch là một trong những hình thức bóc lột tàn bạo nhất trong lịch sử.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh học thuật, nghiên cứu lịch sử xã hội.

Ví dụ 3: “Triều đình dùng sưu dịch, lao dịch để xây dựng thành lũy và đường sá.”

Phân tích: Chỉ việc huy động sức lao động của dân để phục vụ công trình của nhà nước phong kiến.

Ví dụ 4: “Lao động cưỡng bức ngày nay được xem là hình thức lao dịch hiện đại.”

Phân tích: Mở rộng nghĩa, dùng để so sánh với các hình thức bóc lột lao động đương đại.

Ví dụ 5: “Người dân oán thán vì phải làm lao dịch quanh năm suốt tháng.”

Phân tích: Diễn tả sự khổ cực, bất công của người lao động bị cưỡng bức.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “Lao dịch”

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “lao dịch”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Sưu dịch Lao động tự nguyện
Công dịch Việc làm tự do
Lao động cưỡng bức Công việc được trả lương
Khổ sai Nghề nghiệp tự chọn
Phu dịch Lao động hợp đồng
Cưỡng bách lao động Việc làm chính đáng

Dịch “Lao dịch” sang các ngôn ngữ

Tiếng Việt Tiếng Trung Tiếng Anh Tiếng Nhật Tiếng Hàn
Lao dịch 勞役 (Láoyì) Forced labor / Corvée 労役 (Rōeki) 노역 (Noyeok)

Kết luận

Lao dịch là gì? Tóm lại, lao dịch là hình thức lao động cưỡng bức, nặng nhọc gắn liền với chế độ phong kiến. Hiểu đúng từ này giúp bạn nắm rõ hơn về lịch sử và quyền lao động.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.