Chạy đằng giời là gì? 🏃 Nghĩa CĐG

Chạy đằng giời là gì? Chạy đằng giời (hay chạy đằng trời) là thành ngữ khẩu ngữ có nghĩa là chạy đâu cũng không thoát, không có lối thoát dù có cố gắng trốn tránh đến đâu. Đây là cách nói dân gian quen thuộc, thường dùng để cảnh báo hoặc khẳng định ai đó không thể trốn thoát. Cùng tìm hiểu sâu hơn về ý nghĩa, nguồn gốc và cách sử dụng thành ngữ “chạy đằng giời” nhé!

Chạy đằng giời nghĩa là gì?

Chạy đằng giời là thành ngữ chỉ tình trạng không có đường thoát, dù có chạy lên trời cũng không tránh được hậu quả hoặc sự trừng phạt. Đây là cách diễn đạt mang tính phóng đại trong ngôn ngữ dân gian Việt Nam.

Trong thực tế, từ “chạy đằng giời” được sử dụng với nhiều sắc thái:

Trong giao tiếp hàng ngày: Thường dùng để cảnh báo hoặc đe dọa ai đó rằng họ không thể trốn thoát khỏi trách nhiệm hoặc hậu quả. Ví dụ: “Nó mà biết thì có mà chạy đằng giời!”

Trong văn học dân gian: Thành ngữ này thể hiện quan niệm “lưới trời lồng lộng”, ý chỉ công lý, nhân quả sẽ đến với mọi người, không ai thoát được.

Trong đời sống hiện đại: Cụm từ được dùng để nhấn mạnh tính chắc chắn của một việc sẽ xảy ra, hoặc ai đó chắc chắn sẽ phải chịu trách nhiệm.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Chạy đằng giời”

Thành ngữ “chạy đằng giời” có nguồn gốc từ ngôn ngữ dân gian Việt Nam, trong đó “giời” là cách phát âm địa phương (miền Bắc) của từ “trời”. Cụm từ phản ánh quan niệm dân gian về sự công bằng và nhân quả.

Sử dụng “chạy đằng giời” khi muốn nhấn mạnh rằng ai đó không thể trốn tránh trách nhiệm, hậu quả hoặc sự thật, dù có cố gắng đến đâu.

Chạy đằng giời sử dụng trong trường hợp nào?

Thành ngữ “chạy đằng giời” được dùng khi cảnh báo, đe dọa ai đó về hậu quả không thể tránh khỏi, hoặc khi khẳng định sự việc chắc chắn sẽ bị phát hiện, xử lý.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Chạy đằng giời”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng thành ngữ “chạy đằng giời” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Nó mà biết chuyện này thì có mà chạy đằng giời!”

Phân tích: Cảnh báo rằng nếu người kia biết được sự thật, người nói sẽ không có cách nào thoát khỏi hậu quả.

Ví dụ 2: “Làm sai thì phải chịu, có chạy đằng giời cũng không thoát.”

Phân tích: Khẳng định tính tất yếu của việc phải chịu trách nhiệm cho hành động sai trái.

Ví dụ 3: “Bằng chứng rõ ràng thế này, anh ta có chạy đằng giời cũng không chối được.”

Phân tích: Nhấn mạnh sự thật không thể chối cãi, dù cố gắng trốn tránh cũng vô ích.

Ví dụ 4: “Mẹ mà phát hiện con trốn học thì có chạy đằng giời!”

Phân tích: Cách nói đùa vui nhưng mang ý cảnh báo về hậu quả nghiêm trọng.

Ví dụ 5: “Nợ tiền người ta rồi có chạy đằng giời cũng phải trả.”

Phân tích: Khẳng định nghĩa vụ không thể trốn tránh, sớm muộn cũng phải thực hiện.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “Chạy đằng giời”

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “chạy đằng giời”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Chạy đằng trời Thoát nạn
Không lối thoát Bình an vô sự
Chạy trời không khỏi nắng Thoát khỏi
Lưới trời lồng lộng Trốn thoát
Không đường chạy An toàn
Cùng đường Vô can

Dịch “Chạy đằng giời” sang các ngôn ngữ

Tiếng Việt Tiếng Trung Tiếng Anh Tiếng Nhật Tiếng Hàn
Chạy đằng giời 插翅难逃 (Chā chì nán táo) No escape / Nowhere to run 逃げ場がない (Nigeba ga nai) 도망갈 곳이 없다 (Domanggal gosi eopda)

Kết luận

Chạy đằng giời là gì? Tóm lại, chạy đằng giời là thành ngữ dân gian chỉ tình trạng không có lối thoát, dù cố gắng trốn tránh cũng không được. Đây là cách nói nhấn mạnh tính tất yếu của hậu quả.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.