Điêu đứng là gì? 😔 Ý nghĩa chi tiết

Điêu đứng là gì? Điêu đứng là trạng thái khốn khổ, lao đao đến mức không còn chỗ bấu víu, thường dùng để diễn tả tình cảnh khó khăn cùng cực về vật chất hoặc tinh thần. Đây là từ Hán Việt mang sắc thái mạnh, thể hiện nỗi đau tột cùng của con người. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách dùng và những ngữ cảnh phổ biến của từ “điêu đứng” ngay bên dưới!

Điêu đứng nghĩa là gì?

Điêu đứng là tính từ chỉ trạng thái vô cùng khổ sở, lao đao, khốn đốn đến mức kiệt quệ cả về thể xác lẫn tinh thần. Từ này thường được dùng để miêu tả hoàn cảnh cùng cực mà con người phải gánh chịu.

Trong tiếng Việt, “điêu đứng” có các cách hiểu:

Nghĩa gốc: Trạng thái khốn khổ, lao đao, không còn nơi nương tựa. Ví dụ: “Cơn bão khiến người dân điêu đứng.”

Nghĩa mở rộng: Tình trạng bị tổn thương nặng nề về tình cảm, tinh thần. Ví dụ: “Cuộc chia tay khiến anh ấy điêu đứng suốt nhiều tháng.”

Trong văn học: Từ “điêu đứng” xuất hiện nhiều trong thơ văn để diễn tả nỗi đau của nhân vật trước nghịch cảnh cuộc đời.

Điêu đứng có nguồn gốc từ đâu?

Từ “điêu đứng” có nguồn gốc Hán Việt, trong đó “điêu” (凋) nghĩa là tàn tạ, héo úa; “đứng” mang nghĩa trụ lại, chịu đựng. Ghép lại, “điêu đứng” diễn tả trạng thái tàn tạ mà vẫn phải gắng gượng chịu đựng.

Sử dụng “điêu đứng” khi muốn nhấn mạnh mức độ khổ sở, khốn đốn nghiêm trọng của ai đó hoặc một tình huống nào đó.

Cách sử dụng “Điêu đứng”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “điêu đứng” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Điêu đứng” trong tiếng Việt

Tính từ: Bổ nghĩa cho danh từ hoặc đứng sau động từ “làm”, “khiến”. Ví dụ: cuộc sống điêu đứng, khiến ai điêu đứng.

Vị ngữ: Đứng sau chủ ngữ để miêu tả trạng thái. Ví dụ: “Gia đình họ đang rất điêu đứng.”

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Điêu đứng”

Từ “điêu đứng” thường xuất hiện trong ngữ cảnh nói về khó khăn, mất mát hoặc đau khổ:

Ví dụ 1: “Dịch bệnh khiến nhiều doanh nghiệp nhỏ điêu đứng.”

Phân tích: Diễn tả tình trạng kinh tế khốn đốn, khó phục hồi.

Ví dụ 2: “Cô ấy điêu đứng khi biết tin người yêu phản bội.”

Phân tích: Miêu tả nỗi đau tinh thần sâu sắc trong tình cảm.

Ví dụ 3: “Nạn hạn hán làm nông dân điêu đứng suốt mùa vụ.”

Phân tích: Nhấn mạnh thiệt hại nặng nề về kinh tế nông nghiệp.

Ví dụ 4: “Tin đồn thất thiệt khiến danh tiếng của anh điêu đứng.”

Phân tích: Chỉ sự tổn hại nghiêm trọng về uy tín, danh dự.

Ví dụ 5: “Sau vụ cháy, cả gia đình lâm vào cảnh điêu đứng.”

Phân tích: Diễn tả hoàn cảnh cùng cực sau tai nạn bất ngờ.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Điêu đứng”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “điêu đứng” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Dùng “điêu đứng” cho tình huống khó khăn nhẹ.

Cách dùng đúng: Chỉ dùng khi mức độ khốn khổ thực sự nghiêm trọng. Thay bằng “khó khăn”, “vất vả” nếu tình huống nhẹ hơn.

Trường hợp 2: Nhầm “điêu đứng” với “đứng điêu” hoặc viết sai thành “diêu đứng”.

Cách dùng đúng: Luôn viết là “điêu đứng” với “đ” và dấu huyền ở “điêu”.

“Điêu đứng”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “điêu đứng”:

Kết luận

Điêu đứng là gì? Tóm lại, điêu đứng là trạng thái khốn khổ, lao đao cùng cực về vật chất hoặc tinh thần. Hiểu đúng từ “điêu đứng” giúp bạn diễn đạt chính xác mức độ nghiêm trọng của hoàn cảnh khó khăn.