Đấu xảo là gì? 😏 Ý nghĩa Đấu xảo

Đấu xảo là gì? Đấu xảo là cuộc trưng bày, triển lãm các sản phẩm thủ công, nông nghiệp, công nghiệp để so tài, chấm giải hoặc quảng bá. Đây là từ Hán Việt cổ, phổ biến thời Pháp thuộc tại Việt Nam. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, ý nghĩa lịch sử và cách sử dụng từ “đấu xảo” ngay bên dưới!

Đấu xảo là gì?

Đấu xảo là hình thức triển lãm, trưng bày sản phẩm để thi tài khéo léo, so sánh chất lượng giữa các nhà sản xuất, nghệ nhân. Đây là danh từ Hán Việt, trong đó “đấu” nghĩa là thi đua, “xảo” nghĩa là khéo léo, tinh xảo.

Trong tiếng Việt, “đấu xảo” có các cách hiểu:

Nghĩa gốc: Cuộc thi trưng bày sản phẩm thủ công mỹ nghệ, hàng hóa để đánh giá sự tinh xảo, chất lượng. Các sản phẩm đạt giải được vinh danh và quảng bá rộng rãi.

Nghĩa lịch sử: Thời Pháp thuộc, “đấu xảo” là tên gọi các cuộc triển lãm lớn do chính quyền tổ chức, nổi tiếng nhất là Đấu xảo Hà Nội 1902 và Đấu xảo thuộc địa tại Paris.

Nghĩa hiện đại: Ngày nay từ này ít dùng, thay bằng “hội chợ”, “triển lãm”, “expo”.

Đấu xảo có nguồn gốc từ đâu?

Từ “đấu xảo” có nguồn gốc Hán Việt, du nhập vào Việt Nam từ thế kỷ 19 khi người Pháp tổ chức các cuộc triển lãm thuộc địa (Exposition coloniale).

Sử dụng “đấu xảo” khi nói về các cuộc triển lãm mang tính thi đua, chấm giải trong lịch sử hoặc văn cảnh cổ điển.

Cách sử dụng “Đấu xảo”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “đấu xảo” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Đấu xảo” trong tiếng Việt

Danh từ: Chỉ cuộc triển lãm, trưng bày có tính chất thi đua. Ví dụ: hội đấu xảo, cuộc đấu xảo, nhà đấu xảo.

Trong văn viết: Thường xuất hiện trong sách sử, tài liệu nghiên cứu về thời kỳ Pháp thuộc hoặc văn chương cổ.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Đấu xảo”

Từ “đấu xảo” được dùng chủ yếu trong ngữ cảnh lịch sử, học thuật:

Ví dụ 1: “Đấu xảo Hà Nội năm 1902 thu hút hàng nghìn gian hàng từ khắp Đông Dương.”

Phân tích: Dùng như danh từ, chỉ sự kiện triển lãm lịch sử nổi tiếng.

Ví dụ 2: “Sản phẩm gốm Bát Tràng từng đoạt giải vàng tại nhiều cuộc đấu xảo quốc tế.”

Phân tích: Nhấn mạnh tính chất thi đua, chấm giải của đấu xảo.

Ví dụ 3: “Nhà đấu xảo sau này trở thành Cung Văn hóa Hữu nghị Việt Xô.”

Phân tích: Chỉ công trình kiến trúc được xây dựng phục vụ triển lãm.

Ví dụ 4: “Các nghệ nhân mang tác phẩm đến đấu xảo để so tài khéo léo.”

Phân tích: Diễn tả mục đích thi tài của cuộc trưng bày.

Ví dụ 5: “Đấu xảo thuộc địa Paris 1931 trưng bày văn hóa các nước thuộc địa Pháp.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh lịch sử thế giới.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Đấu xảo”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “đấu xảo” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “đấu xảo” với “hội chợ” thông thường.

Cách phân biệt: Đấu xảo có tính chất thi đua, chấm giải; hội chợ thiên về mua bán, giao thương.

Trường hợp 2: Viết sai thành “đấu xão” hoặc “đậu xảo”.

Cách dùng đúng: Luôn viết là “đấu xảo” với dấu sắc ở “đấu” và dấu hỏi ở “xảo”.

“Đấu xảo”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “đấu xảo”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Triển lãm Cất giấu
Hội chợ Giấu kín
Expo Che đậy
Trưng bày Ẩn giấu
Hội triển lãm Bí mật
Cuộc thi sản phẩm Không công khai

Kết luận

Đấu xảo là gì? Tóm lại, đấu xảo là cuộc triển lãm mang tính thi tài, trưng bày sản phẩm để so sánh sự tinh xảo. Hiểu đúng từ “đấu xảo” giúp bạn nắm thêm một phần lịch sử văn hóa Việt Nam.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.