Xà ngang là gì? 🏗️ Nghĩa chi tiết

Xà ngang là gì? Xà ngang là thanh gỗ hoặc kim loại đặt nằm ngang, dùng trong xây dựng để đỡ mái nhà hoặc trong thể thao làm dụng cụ tập luyện. Đây là từ quen thuộc xuất hiện trong nhiều lĩnh vực đời sống người Việt. Cùng tìm hiểu các nghĩa khác nhau và cách sử dụng xà ngang ngay bên dưới!

Xà ngang là gì?

Xà ngang là thanh vật liệu cứng (gỗ, thép, bê tông) đặt theo phương nằm ngang, có chức năng chịu lực, liên kết hoặc làm điểm tựa. Đây là danh từ được sử dụng trong nhiều ngữ cảnh khác nhau.

Trong tiếng Việt, từ “xà ngang” có nhiều cách hiểu:

Trong xây dựng: Thanh đỡ nằm ngang trên cột, dầm để chống đỡ mái nhà, sàn hoặc kết cấu công trình.

Trong thể thao: Thanh xà đơn nằm ngang dùng để tập thể dục, kéo xà, hít đất treo người.

Trong bóng đá: Thanh ngang phía trên khung thành, nối hai cột dọc với nhau.

Nghĩa mở rộng: Bất kỳ vật gì có hình dạng thanh dài đặt ngang để chắn, đỡ hoặc ngăn cách.

Xà ngang có nguồn gốc từ đâu?

Từ “xà ngang” là từ thuần Việt, ghép từ “xà” (thanh gỗ dài) và “ngang” (phương vuông góc với chiều dọc). Từ này xuất hiện từ lâu trong kiến trúc nhà ở truyền thống Việt Nam.

Sử dụng “xà ngang” khi nói về kết cấu chịu lực trong xây dựng, dụng cụ thể thao hoặc bộ phận khung thành bóng đá.

Cách sử dụng “Xà ngang”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “xà ngang” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Xà ngang” trong tiếng Việt

Danh từ: Chỉ cấu kiện xây dựng. Ví dụ: xà ngang mái nhà, xà ngang cầu thang.

Trong thể thao: Chỉ dụng cụ tập luyện hoặc bộ phận khung thành. Ví dụ: tập xà ngang, bóng đập xà ngang.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Xà ngang”

Từ “xà ngang” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh đời sống:

Ví dụ 1: “Ngôi nhà cổ có hệ thống xà ngang bằng gỗ lim rất chắc chắn.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh kiến trúc, xây dựng truyền thống.

Ví dụ 2: “Anh ấy tập kéo xà ngang mỗi ngày để tăng cơ lưng.”

Phân tích: Chỉ dụng cụ thể dục, rèn luyện sức khỏe.

Ví dụ 3: “Cú sút của Ronaldo đập xà ngang rồi bật ra ngoài.”

Phân tích: Dùng trong bình luận bóng đá, chỉ thanh ngang khung thành.

Ví dụ 4: “Thợ mộc đang lắp xà ngang cho khung cửa.”

Phân tích: Chỉ thanh gỗ nằm ngang phía trên khung cửa.

Ví dụ 5: “Barrier có xà ngang để chắn xe qua lại.”

Phân tích: Chỉ thanh chắn ngang tại trạm thu phí, bãi đỗ xe.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Xà ngang”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “xà ngang” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “xà ngang” với “xà dọc” (thanh chạy theo chiều dài công trình).

Cách dùng đúng: “Xà ngang đỡ mái” (thanh nằm ngang), “xà dọc chạy theo chiều dài nhà”.

Trường hợp 2: Nhầm “xà ngang” với “cột dọc” trong khung thành bóng đá.

Cách dùng đúng: “Bóng đập xà ngang” (thanh trên), “bóng đập cột dọc” (thanh đứng hai bên).

“Xà ngang”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “xà ngang”:

Từ Đồng Nghĩa / Liên Quan Từ Trái Nghĩa / Đối Lập
Thanh ngang Xà dọc
Dầm ngang Cột đứng
Xà đơn Trụ thẳng
Thanh đỡ Cột dọc
Rường (nhà gỗ) Kèo xiên
Crossbar (tiếng Anh) Goalpost (cột dọc)

Kết luận

Xà ngang là gì? Tóm lại, xà ngang là thanh vật liệu đặt nằm ngang, dùng trong xây dựng, thể thao và nhiều lĩnh vực khác. Hiểu đúng từ “xà ngang” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác trong từng ngữ cảnh.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.