Miệng lưỡi là gì? 💬 Nghĩa, giải thích Miệng lưỡi

Miệng lưỡi là gì? Miệng lưỡi là cách nói ám chỉ lời ăn tiếng nói, tài ăn nói hoặc sự khéo léo (đôi khi xảo trá) trong giao tiếp. Đây là thành ngữ quen thuộc trong tiếng Việt, thường xuất hiện khi đánh giá cách nói năng của ai đó. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và các sắc thái nghĩa của từ “miệng lưỡi” ngay bên dưới!

Miệng lưỡi là gì?

Miệng lưỡi là danh từ ghép chỉ lời nói, cách ăn nói hoặc tài năng diễn đạt bằng ngôn ngữ của một người. Đây là cách nói hình tượng, lấy hai bộ phận tạo ra tiếng nói để ám chỉ toàn bộ khả năng giao tiếp.

Trong tiếng Việt, từ “miệng lưỡi” có nhiều sắc thái nghĩa:

Nghĩa trung tính: Chỉ lời nói, cách diễn đạt. Ví dụ: “Cậu ấy có miệng lưỡi lanh lợi lắm.”

Nghĩa tiêu cực: Ám chỉ sự xảo ngôn, nói năng không thật lòng, dùng lời lẽ để lừa gạt hoặc nịnh bợ. Ví dụ: “Đừng tin miệng lưỡi của hắn.”

Trong thành ngữ: “Miệng lưỡi thế gian” – chỉ dư luận, lời đồn đại của người đời.

Miệng lưỡi có nguồn gốc từ đâu?

Từ “miệng lưỡi” có nguồn gốc thuần Việt, được ghép từ hai danh từ chỉ bộ phận cơ thể tham gia vào quá trình nói: miệng và lưỡi. Cách ghép từ này thể hiện tư duy hình tượng của người Việt trong việc diễn đạt khái niệm trừu tượng.

Sử dụng “miệng lưỡi” khi muốn nhấn mạnh khả năng ăn nói hoặc đánh giá cách giao tiếp của ai đó.

Cách sử dụng “Miệng lưỡi”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “miệng lưỡi” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Miệng lưỡi” trong tiếng Việt

Danh từ: Chỉ lời nói, tài ăn nói. Ví dụ: miệng lưỡi lanh lợi, miệng lưỡi đỡ chân tay.

Trong thành ngữ: Thường đi kèm tính từ hoặc cụm từ bổ nghĩa. Ví dụ: miệng lưỡi thế gian, miệng lưỡi xảo trá.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Miệng lưỡi”

Từ “miệng lưỡi” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh đời sống khác nhau:

Ví dụ 1: “Nhờ miệng lưỡi khéo léo, anh ấy thuyết phục được khách hàng.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa tích cực, khen ngợi tài ăn nói.

Ví dụ 2: “Đừng nghe miệng lưỡi của kẻ đó, toàn lời dối trá.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa tiêu cực, cảnh báo về lời nói không đáng tin.

Ví dụ 3: “Miệng lưỡi thế gian khó mà bịt được.”

Phân tích: Chỉ dư luận, lời đồn đại của người đời.

Ví dụ 4: “Cô ấy sống bằng miệng lưỡi, chứ không làm việc thực sự.”

Phân tích: Ám chỉ người chỉ giỏi nói mà không hành động.

Ví dụ 5: “Miệng lưỡi đỡ chân tay – khéo nói thì đỡ vất vả.”

Phân tích: Thành ngữ ca ngợi giá trị của việc ăn nói khéo léo.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Miệng lưỡi”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “miệng lưỡi” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Dùng “miệng lưỡi” trong ngữ cảnh trang trọng, văn bản hành chính.

Cách dùng đúng: Thay bằng “lời nói”, “khả năng diễn đạt” trong văn phong trang trọng.

Trường hợp 2: Nhầm lẫn “miệng lưỡi” chỉ mang nghĩa tiêu cực.

Cách dùng đúng: Từ này có thể mang nghĩa trung tính hoặc tích cực tùy ngữ cảnh.

“Miệng lưỡi”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “miệng lưỡi”:

Kết luận

Miệng lưỡi là gì? Tóm lại, miệng lưỡi là cách nói hình tượng chỉ lời ăn tiếng nói, tài năng giao tiếp của con người. Hiểu đúng từ “miệng lưỡi” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ tiếng Việt chính xác và tinh tế hơn.