Hao tổn là gì? 📉 Ý nghĩa, cách dùng Hao tổn

Hao tổn là gì? Hao tổn là sự mất mát, giảm sút về số lượng, chất lượng hoặc giá trị của một thứ gì đó theo thời gian. Đây là từ Hán Việt thường dùng trong văn viết và giao tiếp trang trọng. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và phân biệt “hao tổn” với các từ tương tự ngay bên dưới!

Hao tổn là gì?

Hao tổn là từ ghép Hán Việt chỉ sự mất mát, tiêu hao, giảm sút dần về vật chất, tinh thần hoặc sức lực. Trong đó, “hao” nghĩa là giảm đi, mất dần; “tổn” nghĩa là thiệt hại, mất mát.

Trong tiếng Việt, từ “hao tổn” có nhiều cách hiểu:

Nghĩa gốc: Chỉ sự mất mát về vật chất như tiền bạc, tài sản, năng lượng. Ví dụ: “Chiến tranh gây hao tổn nặng nề về người và của.”

Nghĩa mở rộng: Chỉ sự suy giảm về sức khỏe, tinh thần, tâm trí. Ví dụ: “Làm việc quá sức khiến cơ thể hao tổn.”

Trong văn học: Từ “hao tổn” thường xuất hiện trong văn phong trang trọng, học thuật hoặc báo chí khi mô tả thiệt hại, mất mát nghiêm trọng.

Hao tổn có nguồn gốc từ đâu?

Từ “hao tổn” có nguồn gốc Hán Việt, được du nhập vào tiếng Việt từ xa xưa thông qua giao lưu văn hóa với Trung Hoa. Đây là từ ghép đẳng lập, hai yếu tố “hao” và “tổn” đều mang nghĩa tương đương.

Sử dụng “hao tổn” khi muốn diễn đạt sự mất mát, thiệt hại một cách trang trọng, nghiêm túc.

Cách sử dụng “Hao tổn”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “hao tổn” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Hao tổn” trong tiếng Việt

Văn viết: Thường dùng trong báo chí, văn học, văn bản hành chính. Ví dụ: “Dự án thất bại gây hao tổn ngân sách nhà nước.”

Văn nói: Ít phổ biến hơn, thường thay bằng “hao”, “tốn”, “mất”. Ví dụ: “Công trình này hao tổn nhiều công sức.”

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Hao tổn”

Từ “hao tổn” được dùng trong nhiều ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Trận lũ lụt gây hao tổn lớn về tài sản cho người dân.”

Phân tích: Chỉ thiệt hại vật chất do thiên tai.

Ví dụ 2: “Thức khuya nhiều khiến sức khỏe hao tổn nghiêm trọng.”

Phân tích: Chỉ sự suy giảm về thể chất.

Ví dụ 3: “Cuộc chiến kéo dài gây hao tổn sinh lực quốc gia.”

Phân tích: Chỉ sự mất mát về nguồn lực, nhân lực.

Ví dụ 4: “Đầu tư sai lầm khiến công ty hao tổn hàng tỷ đồng.”

Phân tích: Chỉ thiệt hại về tài chính.

Ví dụ 5: “Chăm sóc người bệnh lâu ngày khiến tinh thần hao tổn.”

Phân tích: Chỉ sự kiệt sức về mặt tinh thần.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Hao tổn”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “hao tổn” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “hao tổn” với “hao mòn” (hao mòn chỉ sự mài mòn vật lý).

Cách dùng đúng: “Máy móc bị hao mòn” (không phải “hao tổn”).

Trường hợp 2: Dùng “hao tổn” trong ngữ cảnh quá đời thường, thiếu trang trọng.

Cách dùng đúng: Nên dùng “hao tổn” trong văn viết hoặc ngữ cảnh nghiêm túc; đời thường nên dùng “tốn”, “mất”.

“Hao tổn”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “hao tổn”:

Kết luận

Hao tổn là gì? Tóm lại, hao tổn là sự mất mát, giảm sút về vật chất hoặc tinh thần. Hiểu đúng từ “hao tổn” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác và trang trọng hơn.