Uốn khúc là gì? 😏 Nghĩa đầy đủ

Uốn khúc là gì? Uốn khúc là tính từ chỉ trạng thái cong queo, ngoằn ngoèo, không đi theo đường thẳng. Từ này thường dùng để miêu tả hình dạng của dòng sông, con đường hoặc đường nét trong tự nhiên và nghệ thuật. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và các ví dụ cụ thể của từ “uốn khúc” ngay bên dưới!

Uốn khúc nghĩa là gì?

Uốn khúc là tính từ miêu tả sự cong queo, lượn vòng nhiều đoạn, không thẳng tắp. Đây là từ ghép gồm “uốn” (làm cong) và “khúc” (đoạn, phần), kết hợp tạo nên hình ảnh những đường cong liên tiếp.

Trong tiếng Việt, từ “uốn khúc” được hiểu theo nhiều cách:

Nghĩa gốc: Chỉ hình dạng cong queo, ngoằn ngoèo của sự vật. Ví dụ: dòng sông uốn khúc, con đường uốn khúc.

Nghĩa mở rộng: Miêu tả sự phức tạp, quanh co trong cuộc sống hoặc tâm lý. Ví dụ: số phận uốn khúc, tâm tư uốn khúc.

Trong văn học: Từ “uốn khúc” thường xuất hiện trong thơ ca để gợi tả vẻ đẹp mềm mại, thơ mộng của thiên nhiên.

Uốn khúc có nguồn gốc từ đâu?

Từ “uốn khúc” có nguồn gốc thuần Việt, được hình thành từ việc quan sát tự nhiên như dòng sông, con suối lượn quanh đồi núi. Đây là cách diễn đạt giàu hình ảnh của người Việt xưa.

Sử dụng “uốn khúc” khi muốn miêu tả sự vật có hình dạng cong queo hoặc diễn biến phức tạp, không đơn giản.

Cách sử dụng “Uốn khúc”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “uốn khúc” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Uốn khúc” trong tiếng Việt

Tính từ: Bổ nghĩa cho danh từ, đứng sau danh từ. Ví dụ: dòng sông uốn khúc, con đường uốn khúc, đường nét uốn khúc.

Vị ngữ: Đứng sau động từ “là” hoặc làm thành phần mô tả. Ví dụ: Con sông này rất uốn khúc.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Uốn khúc”

Từ “uốn khúc” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh từ địa lý đến văn học:

Ví dụ 1: “Dòng sông Hương uốn khúc qua thành phố Huế.”

Phân tích: Miêu tả hình dạng ngoằn ngoèo của dòng sông trong địa lý tự nhiên.

Ví dụ 2: “Con đường uốn khúc dẫn lên đỉnh đèo.”

Phân tích: Chỉ đường đi cong queo, nhiều khúc cua trên địa hình núi.

Ví dụ 3: “Cuộc đời ông ấy trải qua nhiều uốn khúc.”

Phân tích: Nghĩa bóng, chỉ cuộc sống nhiều thăng trầm, biến cố.

Ví dụ 4: “Những đường nét uốn khúc tạo nên vẻ đẹp mềm mại cho bức tranh.”

Phân tích: Dùng trong nghệ thuật, miêu tả đường cong uyển chuyển.

Ví dụ 5: “Con rắn trườn uốn khúc trên mặt đất.”

Phân tích: Miêu tả chuyển động cong queo, lượn sóng của động vật.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Uốn khúc”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “uốn khúc” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “uốn khúc” với “quanh co” trong mọi ngữ cảnh.

Cách dùng đúng: “Uốn khúc” nhấn mạnh hình dạng cong mềm mại; “quanh co” thường mang nghĩa tiêu cực hơn (quanh co, gian dối).

Trường hợp 2: Viết sai thành “uốn khút” hoặc “uốn cúc”.

Cách dùng đúng: Luôn viết là “uốn khúc” với âm “kh” và dấu sắc.

“Uốn khúc”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “uốn khúc”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Ngoằn ngoèo Thẳng tắp
Quanh co Thẳng băng
Cong queo Ngay ngắn
Lượn sóng Đường thẳng
Khúc khuỷu Thẳng đuột
Uốn lượn Bằng phẳng

Kết luận

Uốn khúc là gì? Tóm lại, uốn khúc là tính từ chỉ trạng thái cong queo, ngoằn ngoèo của sự vật. Hiểu đúng từ “uốn khúc” giúp bạn diễn đạt chính xác và sinh động hơn trong tiếng Việt.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.