Tính đố là gì? 😏 Nghĩa Tính đố

Tính đố là gì? Tính đố là tính cách hay ghen ghét, đố kỵ khi thấy người khác hơn mình về tài năng, địa vị hoặc may mắn. Đây là một trong những thói xấu cần tránh trong đạo đức làm người. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, biểu hiện và cách khắc phục tính đố ngay bên dưới!

Tính đố là gì?

Tính đố là thói quen ghen tỵ, không muốn người khác hơn mình, thường sinh ra cảm giác khó chịu khi chứng kiến thành công của người khác. Đây là danh từ chỉ một nét tính cách tiêu cực trong con người.

Trong tiếng Việt, “tính đố” được hiểu theo nhiều góc độ:

Nghĩa gốc: Chỉ tâm lý ghen ghét, muốn hạ thấp hoặc phủ nhận thành tựu của người khác.

Trong giao tiếp: Người có tính đố thường hay so sánh, chê bai hoặc tìm cách hạ bệ người giỏi hơn mình.

Trong văn hóa: Tục ngữ Việt Nam có câu “Trâu buộc ghét trâu ăn” để ám chỉ tính đố kỵ phổ biến trong xã hội.

Tính đố có nguồn gốc từ đâu?

Từ “tính đố” là từ thuần Việt, trong đó “đố” mang nghĩa ghen ghét, không muốn ai hơn mình. Từ này gắn liền với tâm lý so sánh xã hội từ xa xưa.

Sử dụng “tính đố” khi nói về thói quen ghen tỵ, đố kỵ với thành công hoặc hạnh phúc của người khác.

Cách sử dụng “Tính đố”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “tính đố” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Tính đố” trong tiếng Việt

Văn nói: Dùng để nhận xét, phê bình người hay ghen tỵ. Ví dụ: “Anh ta tính đố lắm.”

Văn viết: Xuất hiện trong các bài phân tích tâm lý, đạo đức hoặc văn học.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Tính đố”

Từ “tính đố” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh đời sống:

Ví dụ 1: “Cô ấy tính đố, thấy ai được khen là khó chịu.”

Phân tích: Dùng để mô tả người hay ghen tỵ với lời khen dành cho người khác.

Ví dụ 2: “Tính đố khiến anh ta mất đi nhiều bạn bè.”

Phân tích: Nhấn mạnh hậu quả tiêu cực của thói đố kỵ.

Ví dụ 3: “Đừng để tính đố làm mờ mắt, hãy học hỏi từ người giỏi hơn.”

Phân tích: Dùng trong lời khuyên, răn dạy về đạo đức.

Ví dụ 4: “Trong công sở, tính đố dễ gây ra mâu thuẫn nội bộ.”

Phân tích: Áp dụng trong ngữ cảnh môi trường làm việc.

Ví dụ 5: “Người có tính đố thường không thừa nhận tài năng của đồng nghiệp.”

Phân tích: Mô tả biểu hiện cụ thể của tính đố kỵ.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Tính đố”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “tính đố” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “tính đố” với “tính ganh đua”.

Cách dùng đúng: “Ganh đua” mang nghĩa tích cực (cạnh tranh lành mạnh), còn “tính đố” là ghen ghét tiêu cực.

Trường hợp 2: Viết sai thành “tính đổ” hoặc “tính độ”.

Cách dùng đúng: Luôn viết là “tính đố” với dấu sắc.

“Tính đố”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “tính đố”:

Kết luận

Tính đố là gì? Tóm lại, tính đố là thói quen ghen ghét, đố kỵ với thành công của người khác. Hiểu đúng từ “tính đố” giúp bạn nhận diện và khắc phục thói xấu này để sống tích cực hơn.