Thất cơ là gì? 😔 Nghĩa Thất cơ chi tiết

Thất cơ là gì? Thất cơ là việc bỏ lỡ thời điểm thuận lợi, không nắm bắt được cơ hội đúng lúc dẫn đến thất bại hoặc thua thiệt. Đây là từ Hán Việt thường xuất hiện trong văn chương, binh pháp và đời sống. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách dùng và bài học từ “thất cơ” ngay bên dưới!

Thất cơ nghĩa là gì?

Thất cơ là mất đi cơ hội, bỏ lỡ thời cơ thuận lợi để hành động. Đây là từ ghép Hán Việt, trong đó “thất” (失) nghĩa là mất, đánh mất; “cơ” (機) nghĩa là cơ hội, thời cơ.

Trong tiếng Việt, từ “thất cơ” có các cách hiểu:

Nghĩa gốc: Chỉ việc không nắm bắt được thời điểm thích hợp, để vuột mất cơ hội quý giá.

Trong binh pháp: Thất cơ là lỗi nghiêm trọng của người chỉ huy khi không hành động đúng lúc, dẫn đến thua trận.

Trong đời sống: Dùng để nói về việc bỏ lỡ cơ hội trong công việc, tình cảm hay các quyết định quan trọng.

Thất cơ có nguồn gốc từ đâu?

Từ “thất cơ” có nguồn gốc từ tiếng Hán, xuất hiện nhiều trong binh thư và văn học cổ điển Trung Hoa, Việt Nam. Câu nói nổi tiếng “Cơ bất khả thất, thời bất tái lai” (cơ hội không thể bỏ lỡ, thời gian không quay lại) nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nắm bắt thời cơ.

Sử dụng “thất cơ” khi nói về việc bỏ lỡ cơ hội hoặc hành động không đúng thời điểm.

Cách sử dụng “Thất cơ”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “thất cơ” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Thất cơ” trong tiếng Việt

Văn viết: Thường xuất hiện trong văn chương, báo chí, sách lịch sử với sắc thái trang trọng.

Văn nói: Ít dùng trong giao tiếp hàng ngày, thay vào đó người ta hay nói “bỏ lỡ cơ hội”, “vuột mất thời cơ”.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Thất cơ”

Từ “thất cơ” được dùng trong nhiều ngữ cảnh khác nhau, từ quân sự đến đời thường:

Ví dụ 1: “Quân ta thất cơ vì không tấn công khi địch còn yếu.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh quân sự, chỉ việc bỏ lỡ thời điểm tấn công.

Ví dụ 2: “Anh ấy thất cơ khi không đầu tư vào công ty đó từ sớm.”

Phân tích: Dùng trong kinh doanh, chỉ việc bỏ lỡ cơ hội đầu tư sinh lời.

Ví dụ 3: “Đừng để thất cơ lỡ vận, phải hành động ngay bây giờ.”

Phân tích: Thành ngữ “thất cơ lỡ vận” nhấn mạnh hậu quả của việc chần chừ.

Ví dụ 4: “Cô ấy thất cơ trong chuyện tình cảm vì quá do dự.”

Phân tích: Dùng trong tình yêu, chỉ việc bỏ lỡ người phù hợp.

Ví dụ 5: “Thất cơ một lần, hối hận cả đời.”

Phân tích: Câu răn dạy về tầm quan trọng của việc nắm bắt cơ hội.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Thất cơ”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “thất cơ” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “thất cơ” với “thất thế” (mất vị thế, ở tình trạng bất lợi).

Cách dùng đúng: “Thất cơ” chỉ việc bỏ lỡ cơ hội, còn “thất thế” chỉ tình trạng yếu kém.

Trường hợp 2: Dùng “thất cơ” trong văn nói thông thường nghe không tự nhiên.

Cách dùng đúng: Trong giao tiếp hàng ngày, nên dùng “bỏ lỡ cơ hội” thay cho “thất cơ”.

“Thất cơ”: Từ đồng nghĩa và trái nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “thất cơ”:

Kết luận

Thất cơ là gì? Tóm lại, thất cơ là việc bỏ lỡ thời cơ thuận lợi, không hành động đúng lúc. Hiểu đúng từ “thất cơ” giúp bạn rút ra bài học quý về việc nắm bắt cơ hội trong cuộc sống.