Lên giọng là gì? 🗣️ Ý nghĩa, cách dùng Lên giọng

Lên giọng là gì? Lên giọng là thái độ nói năng kiêu căng, tự cao, thể hiện sự coi thường hoặc ra oai với người khác. Đây là cách hành xử thường bị đánh giá tiêu cực trong giao tiếp. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách nhận biết và phân biệt “lên giọng” với sự tự tin ngay bên dưới!

Lên giọng nghĩa là gì?

Lên giọng là hành động nói năng với thái độ kiêu ngạo, hống hách, thường kèm theo việc nâng cao giọng nói để thể hiện quyền lực hoặc sự vượt trội. Đây là cụm từ mang nghĩa động từ trong tiếng Việt.

Trong tiếng Việt, từ “lên giọng” có nhiều cách hiểu:

Nghĩa gốc: Chỉ hành động tăng cao độ giọng nói về mặt âm thanh.

Nghĩa phổ biến: Thái độ nói chuyện ra vẻ ta đây, coi thường người đối diện. Ví dụ: “Mới làm được chút việc đã lên giọng dạy đời.”

Trong giao tiếp: Người hay lên giọng thường bị đánh giá là thiếu khiêm tốn, khó gần và dễ gây mâu thuẫn.

Lên giọng có nguồn gốc từ đâu?

Từ “lên giọng” là cụm từ thuần Việt, ghép từ “lên” (tăng cao) và “giọng” (âm thanh phát ra khi nói), dùng để miêu tả thái độ kiêu căng trong lời nói.

Sử dụng “lên giọng” khi muốn phê phán ai đó có thái độ hống hách, ra oai trong giao tiếp.

Cách sử dụng “Lên giọng”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “lên giọng” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Lên giọng” trong tiếng Việt

Văn nói: Dùng để nhận xét, phê bình ai đó có thái độ kiêu ngạo. Ví dụ: “Sao hôm nay anh ấy lên giọng thế?”

Văn viết: Xuất hiện trong văn học, báo chí để miêu tả nhân vật hoặc phê phán hành vi.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Lên giọng”

Từ “lên giọng” được dùng trong nhiều tình huống giao tiếp để chỉ thái độ không đúng mực:

Ví dụ 1: “Mới được thăng chức đã lên giọng với đồng nghiệp cũ.”

Phân tích: Chỉ thái độ kiêu ngạo khi có chức vụ cao hơn.

Ví dụ 2: “Đừng có lên giọng dạy đời người khác khi bản thân chưa làm được gì.”

Phân tích: Phê phán người hay ra vẻ ta đây, thích dạy bảo người khác.

Ví dụ 3: “Cô ấy lên giọng với nhân viên phục vụ chỉ vì món ăn chậm.”

Phân tích: Chỉ hành động hống hách, thiếu tôn trọng người khác.

Ví dụ 4: “Anh ta hay lên giọng mỗi khi nhắc đến thành tích của mình.”

Phân tích: Thái độ khoe khoang, tự đề cao bản thân.

Ví dụ 5: “Làm cha mẹ không nên lên giọng quát mắng con cái.”

Phân tích: Khuyên không nên dùng thái độ áp đặt trong giáo dục.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Lên giọng”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “lên giọng” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “lên giọng” với “cao giọng” (nói to hơn bình thường).

Cách dùng đúng: “Lên giọng” nhấn mạnh thái độ kiêu ngạo, còn “cao giọng” chỉ âm lượng.

Trường hợp 2: Dùng “lên giọng” để khen ngợi sự tự tin.

Cách dùng đúng: “Lên giọng” mang nghĩa tiêu cực, không dùng để khen.

“Lên giọng”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “lên giọng”:

Kết luận

Lên giọng là gì? Tóm lại, lên giọng là thái độ nói năng kiêu ngạo, hống hách với người khác. Hiểu đúng từ “lên giọng” giúp bạn nhận biết và tránh cách hành xử thiếu khiêm tốn trong giao tiếp.