Hủ bại là gì? 💔 Ý nghĩa, cách dùng Hủ bại

Hủ bại là gì? Hủ bại là tình trạng suy đồi về đạo đức, lối sống sa đọa hoặc chỉ hành vi tham nhũng, biến chất trong tổ chức, xã hội. Đây là từ Hán Việt thường xuất hiện trong văn chương, báo chí khi nói về những thói xấu cần lên án. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và ý nghĩa sâu xa của từ “hủ bại” ngay bên dưới!

Hủ bại nghĩa là gì?

Hủ bại là sự mục ruỗng, suy đồi về mặt đạo đức, phẩm chất hoặc chỉ tình trạng tham nhũng, biến chất trong một tổ chức hay xã hội. Đây là tính từ Hán Việt, trong đó “hủ” (腐) nghĩa là thối nát, mục ruỗng và “bại” (敗) nghĩa là hỏng, suy tàn.

Trong tiếng Việt, từ “hủ bại” có nhiều cách hiểu:

Nghĩa đạo đức: Chỉ sự sa đọa, suy đồi về nhân cách, lối sống. Ví dụ: “Lối sống hủ bại của tầng lớp quý tộc.”

Nghĩa chính trị – xã hội: Chỉ tình trạng tham nhũng, biến chất trong bộ máy chính quyền. Ví dụ: “Chế độ phong kiến hủ bại.”

Nghĩa văn chương: Dùng để phê phán những thói xấu, tệ nạn trong xã hội. Ví dụ: “Tác phẩm vạch trần bộ mặt hủ bại của xã hội cũ.”

Hủ bại có nguồn gốc từ đâu?

Từ “hủ bại” có nguồn gốc Hán Việt, được sử dụng phổ biến trong văn học và báo chí Việt Nam từ đầu thế kỷ 20. Từ này thường xuất hiện trong các tác phẩm phê phán xã hội phong kiến.

Sử dụng “hủ bại” khi muốn phê phán sự suy đồi đạo đức, tham nhũng một cách trang trọng, mang tính văn chương.

Cách sử dụng “Hủ bại”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “hủ bại” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Hủ bại” trong tiếng Việt

Tính từ: Bổ nghĩa cho danh từ chỉ chế độ, tổ chức, lối sống. Ví dụ: chế độ hủ bại, quan lại hủ bại, đời sống hủ bại.

Danh từ: Chỉ tình trạng suy đồi chung. Ví dụ: sự hủ bại, nạn hủ bại, tệ hủ bại.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Hủ bại”

Từ “hủ bại” được dùng trong nhiều ngữ cảnh phê phán xã hội:

Ví dụ 1: “Triều đình nhà Nguyễn cuối thế kỷ 19 trở nên hủ bại.”

Phân tích: Tính từ chỉ sự suy đồi của bộ máy chính quyền.

Ví dụ 2: “Bọn quan lại hủ bại chỉ lo vơ vét của dân.”

Phân tích: Tính từ bổ nghĩa cho “quan lại”, chỉ sự tham nhũng.

Ví dụ 3: “Sự hủ bại trong xã hội cần được đẩy lùi.”

Phân tích: Danh từ chỉ tình trạng suy đồi chung.

Ví dụ 4: “Lối sống hủ bại khiến gia đình tan nát.”

Phân tích: Tính từ chỉ đời sống sa đọa, thiếu đạo đức.

Ví dụ 5: “Văn học hiện thực phê phán vạch trần xã hội hủ bại.”

Phân tích: Tính từ dùng trong ngữ cảnh văn chương.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Hủ bại”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “hủ bại” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “hủ bại” với “hủ lậu” (cổ hủ, lạc hậu).

Cách dùng đúng: “Quan lại hủ bại” (tham nhũng) khác “tư tưởng hủ lậu” (lạc hậu).

Trường hợp 2: Dùng “hủ bại” trong ngữ cảnh thân mật, đời thường.

Cách dùng đúng: Nên dùng trong văn viết trang trọng, báo chí, không dùng trong giao tiếp hàng ngày.

“Hủ bại”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “hủ bại”:

Kết luận

Hủ bại là gì? Tóm lại, hủ bại là sự suy đồi đạo đức, tham nhũng và biến chất. Hiểu đúng từ “hủ bại” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác khi phê phán các tệ nạn xã hội.