Tiêu diệt là gì? 🗑️ Ý nghĩa chi tiết

Tiêu diệt là gì? Tiêu diệt là hành động loại bỏ hoàn toàn, làm cho không còn tồn tại, thường dùng để chỉ việc giết chết kẻ thù hoặc xóa sổ mối đe dọa. Đây là từ Hán Việt mang sắc thái mạnh mẽ, quyết liệt. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách dùng và những lỗi thường gặp với từ “tiêu diệt” ngay bên dưới!

Tiêu diệt là gì?

Tiêu diệt là động từ chỉ hành động làm cho mất hẳn, không còn tồn tại, thường mang nghĩa giết sạch hoặc xóa bỏ hoàn toàn. Đây là từ ghép Hán Việt gồm “tiêu” (mất đi, tan biến) và “diệt” (giết, làm mất).

Trong tiếng Việt, từ “tiêu diệt” có các cách hiểu:

Nghĩa quân sự: Đánh bại hoàn toàn lực lượng đối phương. Ví dụ: “Quân ta tiêu diệt gọn một tiểu đoàn địch.”

Nghĩa sinh học: Loại bỏ hoàn toàn sinh vật gây hại. Ví dụ: “Thuốc này có khả năng tiêu diệt vi khuẩn.”

Nghĩa bóng: Xóa bỏ triệt để những điều tiêu cực như tệ nạn, thói hư. Ví dụ: “Tiêu diệt nạn tham nhũng.”

Tiêu diệt có nguồn gốc từ đâu?

Từ “tiêu diệt” có nguồn gốc Hán Việt, được ghép từ hai chữ: “tiêu” (消 – tan biến, mất đi) và “diệt” (滅 – giết, làm mất hết). Từ này du nhập vào tiếng Việt qua quá trình giao lưu văn hóa với Trung Hoa.

Sử dụng “tiêu diệt” khi muốn diễn đạt hành động loại bỏ triệt để, mang tính quyết liệt và dứt khoát.

Cách sử dụng “Tiêu diệt”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “tiêu diệt” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Tiêu diệt” trong tiếng Việt

Văn viết: Thường xuất hiện trong văn bản chính luận, báo chí, quân sự với sắc thái trang trọng.

Văn nói: Dùng trong giao tiếp hàng ngày khi muốn nhấn mạnh mức độ triệt để của hành động.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Tiêu diệt”

Từ “tiêu diệt” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Bộ đội ta đã tiêu diệt toàn bộ cứ điểm của giặc.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh quân sự, chỉ việc đánh bại hoàn toàn kẻ thù.

Ví dụ 2: “Hệ miễn dịch giúp tiêu diệt các tế bào ung thư.”

Phân tích: Dùng trong y học, chỉ việc loại bỏ hoàn toàn mầm bệnh.

Ví dụ 3: “Chúng ta cần tiêu diệt tận gốc nạn buôn lậu.”

Phân tích: Dùng nghĩa bóng, chỉ việc xóa bỏ triệt để tệ nạn xã hội.

Ví dụ 4: “Thuốc trừ sâu này tiêu diệt côn trùng gây hại rất hiệu quả.”

Phân tích: Dùng trong nông nghiệp, chỉ việc loại bỏ sinh vật có hại.

Ví dụ 5: “Đội tuyển Việt Nam tiêu diệt đối thủ với tỷ số 5-0.”

Phân tích: Dùng trong thể thao với nghĩa đánh bại hoàn toàn (cách nói phóng đại).

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Tiêu diệt”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “tiêu diệt” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “tiêu diệt” với “tiêu hủy” (phá hủy đồ vật).

Cách dùng đúng: “Tiêu diệt vi khuẩn” (không phải “tiêu hủy vi khuẩn”).

Trường hợp 2: Dùng “tiêu diệt” cho những việc nhỏ nhặt, thiếu trang trọng.

Cách dùng đúng: Nên dùng “diệt” hoặc “loại bỏ” trong ngữ cảnh đời thường. Ví dụ: “Diệt muỗi” thay vì “tiêu diệt muỗi.”

“Tiêu diệt”: Từ đồng nghĩa và trái nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “tiêu diệt”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Tiêu trừ Bảo vệ
Hủy diệt Nuôi dưỡng
Tận diệt Gìn giữ
Xóa sổ Duy trì
Triệt hạ Bảo tồn
Quét sạch Che chở

Kết luận

Tiêu diệt là gì? Tóm lại, tiêu diệt là hành động loại bỏ hoàn toàn, làm mất hẳn sự tồn tại. Hiểu đúng từ “tiêu diệt” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác và phù hợp ngữ cảnh hơn.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.