Soạn bài Cuộc tu bổ lại các giống vật đầy đủ

Mục lục

Soạn bài Cuộc tu bổ lại các giống vật (Thần thoại Việt Nam) giúp học sinh chuẩn bị bài trước khi lên lớp trong chương trình Ngữ văn 10 — bộ sách Chân trời sáng tạo (trang 21–22, Tập 1, Bài 1: Tạo lập thế giới — vị trí: Đọc kết nối chủ điểm). Văn bản được dẫn theo công trình nghiên cứu của Nguyễn Đổng Chi trong Lược khảo về thần thoại Việt Nam (NXB Khoa học Xã hội, Hà Nội, 2003, tr. 77–78). Đây là truyện thần thoại suy nguyên của người Việt, kể về việc Ngọc Hoàng vì thiếu nguyên liệu và làm việc vội vàng khi tạo ra muôn loài nên một số con vật chưa có cấu tạo hoàn chỉnh — Người bèn phái ba vị Thiên thần xuống núi mang nguyên liệu tu bổ lại. Truyện lần lượt lí giải vì sao vịt và chó ngủ hay co một chân (chân tạm từ gỗ ghế, sợ bùn nước làm mục), vì sao các loài chim hay chới với trước khi đậu (chân hương ghép vào, phải thử xem vững không) — thể hiện trí tưởng tượng hồn nhiên, hài hước và óc quan sát tinh tế của người Việt xưa khi lí giải thế giới tự nhiên. Bài viết hướng dẫn trả lời đầy đủ câu hỏi phần Trước khi đọc, Đọc hiểu và Sau khi đọc theo SGK mới.

Soạn bài Cuộc tu bổ lại các giống vật đầy đủ
Soạn bài Cuộc tu bổ lại các giống vật đầy đủ

Trước khi đọc Cuộc tu bổ lại các giống vật

Văn bản Cuộc tu bổ lại các giống vật lí giải một cách hài hước về đặc điểm của các loài vật trong tự nhiên thông qua tình huống đi tu bổ lại các giống vật của Ngọc Hoàng.

Đọc hiểu Cuộc tu bổ lại các giống vật

Câu 1 trang 22 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 1):  Bạn hãy đọc văn bản “Cuộc tu bổ lại các giống vật” và tự kiểm tra kĩ năng đọc hiểu thể loại thần thoại bằng cách điền thông tin vào bảng sau (làm vào vở):

Cuộc tu bổ lại các giống vật

Những đặc điểm chínhNhận xét (kèm bằng chứng, nếu có)
Nhân vật
Không gian
Thơi gian
Cốt truyện
Nhận xét chung

Trả lời:

Những đặc điểm chínhNhận xét ( kèm bằng chứng nếu có)
Nhân vật– Ngọc Hoàng dù là những người đứng đầu và có quyền năng nhưng làm việc khá hấp tấp và không cẩn thận. Cụ thể hơn là họ đã làm nhiều loại động vật như vịt, chó, chiền chiện đều thiếu mất bộ phận cần thiết

– Ba vị Thiên thần thì làm việc rất có trách nhiệm. Họ cố gắng lấy cả chân ghế, chân hương để giúp đỡ những con vật bị thiếu bộ phận.

=> Vị thần có sức mạnh và sức mạnh vô thường.

Không gian–  Không gian ở đây không được miêu tả nhiều. Chỉ có cảnh các thiên thần xuống núi để giúp đỡ vạn vật và các thiên thần bay về trời

– Không có địa điểm cụ thể, rõ ràng.

Thời gian– Bối cảnh thời gian được lấy lúc sơ khởi, trước khi Ngọc hoàng tạo ra vạn vật
Cốt truyện–  Cốt truyện khá thú vị khi lồng việc nói về nguồn gốc của các loài vật vào việc Ngọc Hoàng hấp tấp tạo nên vạn vật ,có con vật bị thiếu bộ phận
Nhận xét chung Đây là một câu truyện thần thoại sáng tạo, thú vị xen lẫn hài hước nói về sự ra đời của vạn vật

Câu 2 (trang 22 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 1):

Truyện “Cuộc tu bổ lại các giống vật” có gì giống và khác với truyện “Prô-mê-tê và loài người”?

Trả lời:

Điểm giống nhau:

– Đều là truyện thần thoại.

– Nội dung về nguồn gốc của vạn vật.

– Cốt truyện khá tương đồng. Ví dụ như: Ngọc Hoàng và Ê-pi-mê-tê đều hấp tấp, mắc lỗi khi  tạo ra vạn vật. Các thiên thần và Prô-mê-tê đề là người đi giúp đỡ , sửa lại

Điểm khác nhau:

–  Cuộc tu bổ lại các giống vật là thần thoại Việt Nam. Prô-mê-tê và loài người là thần thoại Hy Lạp

– Ngôn ngữ của truyện thần thoại Việt Nam dễ hiểu và đơn giản hơn thần thoại Hy Lạp.

Câu 3 (trang 22 sgk Ngữ văn lớp 10 Tập 1):  Bạn rút ra bài học gì về cách đọc thể loại thần thoại sau khi đọc truyện trên?

Trả lời:

– Cần có trí tưởng tượng và hình dung về mọi vật.

– Đọc thần thoại cùng là một cách tìm hiểu nguồn gốc, lịch sử thông qua cái nhìn của tác giả dân gian.

Sau khi đọc Cuộc tu bổ lại các giống vật

Ngọc Hoàng trước khi sáng tạo ra con người đã nặn ra vạn vật nhưng lúc sơ khởi còn thiếu nguyên liệu và do sự nóng vội nên có một số động vật vẫn chưa có cấu tạo hoàn chỉnh. Vì vậy, Ngọc Hoàng đã phái ba vị Thiên thần mang nguyên liệu xuống núi để thực hiện việc tu bổ, bù đắp cho những con vật mà cơ thể còn khiếm khuyết. Nghe tin, các con vật tìm đến nơi để xin những thứ mình cần, dần dần mọi nguyên liệu cũng vừa hết. Lúc này, con vịt và con chó đều thiếu một cẳng nên đến xin nhưng vì đã hết nguyên liệu nên Thiên thần từ chối. Sau một hồi chó và vịt nài nỉ, ngài quyết định tạm bẻ chân ghế chắp một chân cho con vịt và một chân sau bị thiếu cho con chó và dặn rằng khi ngủ chớ để cẳng xuống đất. Từ đó, hai giống vật này khi ngủ đều giơ một cẳng lên trên không.

Tiếp đến, mấy loại chim khác cũng đến cùng lúc như chiền chiện, đỏ nách,… Do hồi đó, Ngọc Hoàng làm vội nên tất cả đều thiếu hai chân. Cuối cùng, một trong ba vị Thiên thần bẻ một nắm chân hương, gắn cho mỗi con một đôi làm chân cùng lời dặn chịu khó giữ gìn, khi nào muốn dùng hãy nhớm chân xuống đất xem vững không rồi hãy đậu. Từ đó, các loài chim vẫn giữ thói quen chới với ba lần để thử đặt chân trước khi đậu.
Xem thêm tại: https://loigiaihay.com/soan-bai-doc-mo-rong-theo-the-loai-cuoc-tu-bo-lai-cac-giong-vat-sgk-ngu-van-10-tap-1-chan-troi-sang-tao-chi-tiet-a107967.html


Cuộc tu bổ lại các giống vật là thần thoại suy nguyên độc đáo của người Việt — với giọng điệu tươi vui, hóm hỉnh, cốt truyện đơn giản gần gũi, ngôn ngữ mộc mạc dân gian, tác phẩm lí giải những tập tính quen thuộc của vịt, chó và các loài chim bằng cách nhân hóa thần thánh (Ngọc Hoàng làm việc hấp tấp, ba vị Thiên thần tận tụy bẻ chân hương, chân ghế để bổ sung cho loài vật) — cho thấy trí tưởng tượng phong phú và tinh thần lạc quan yêu đời của ông cha ta. So với ba văn bản còn lại trong Bài 1 (Thần trụ trời, Prô-mê-tê và loài người, Đi san mặt đất), đây là truyện đậm chất hài hước bình dị nhất, gần gũi nhất với đời thường. Tác phẩm là trọng tâm trong chương trình Ngữ văn 10 (Chân trời sáng tạo, Tập 1, Bài 1). Nắm vững nội dung soạn bài sẽ giúp học sinh so sánh tốt bốn văn bản thần thoại và tự tin làm bài kiểm tra đạt điểm cao.