Nhị là gì? 2️⃣ Nghĩa, giải thích Nhị

Nhị là gì? Nhị là từ Hán Việt mang nhiều nghĩa: số hai (二), bộ phận sinh dục đực của hoa (nhị hoa), hoặc tên gọi nhạc cụ truyền thống hai dây (đàn nhị). Tùy ngữ cảnh, từ “nhị” được sử dụng linh hoạt trong đời sống, văn học và âm nhạc. Cùng tìm hiểu chi tiết các nghĩa và cách dùng từ nhị nhé!

Nhị nghĩa là gì?

Nhị là từ Hán Việt có gốc chữ 二, nghĩa gốc là số hai trong hệ đếm. Ngoài ra, từ này còn mang các nghĩa phổ biến khác trong tiếng Việt.

Nghĩa 1 – Số thứ tự: Nhị nghĩa là “hai”, thường dùng trong các từ ghép Hán Việt như: nhất, nhị, tam, tứ… Ví dụ: “Nhất chờ, nhị đợi, tam mong” (ca dao).

Nghĩa 2 – Nhị hoa: Nhị là bộ phận sinh dục đực của hoa, chứa bao phấn mang tế bào sinh dục đực. Ca dao có câu: “Trong hồ gì đẹp bằng sen, lá xanh bông trắng lại chen nhị vàng.”

Nghĩa 3 – Đàn nhị: Là nhạc cụ dây kéo truyền thống Việt Nam gồm hai dây, còn gọi là đàn cò. Tiếng đàn nhị trầm bổng, thường xuất hiện trong dàn nhạc dân tộc.

Nguồn gốc và xuất xứ của Nhị

Từ “nhị” có nguồn gốc Hán Việt, được viết bằng chữ 二 (nghĩa là hai). Đây là từ xuất hiện từ rất sớm trong ngôn ngữ Việt, ảnh hưởng từ văn hóa Hán tự cổ đại.

Sử dụng từ nhị khi nói về số thứ tự, bộ phận hoa, hoặc nhạc cụ truyền thống trong các ngữ cảnh văn học, khoa học và nghệ thuật.

Nhị sử dụng trong trường hợp nào?

Từ nhị được dùng khi đếm số thứ tự Hán Việt, mô tả cấu tạo hoa trong sinh học, hoặc nhắc đến nhạc cụ dân tộc trong âm nhạc truyền thống.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng Nhị

Dưới đây là các ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng từ nhị trong tiếng Việt:

Ví dụ 1: “Nhất cận thị, nhị cận giang.”

Phân tích: Nhị mang nghĩa “thứ hai” trong câu tục ngữ về vị trí đắc địa.

Ví dụ 2: “Hoa sen có nhị vàng rất đẹp.”

Phân tích: Nhị ở đây chỉ bộ phận sinh dục đực của hoa sen.

Ví dụ 3: “Tiếng đàn nhị réo rắt trong đêm hát chèo.”

Phân tích: Nhị là tên nhạc cụ hai dây truyền thống.

Ví dụ 4: “Cô ấy là đệ nhị phu nhân.”

Phân tích: Nhị nghĩa là “thứ hai”, chỉ vị trí xếp hạng.

Ví dụ 5: “Hoa tàn nhị rữa không còn giá trị.”

Phân tích: Thành ngữ dùng nhị (nhị hoa) để ẩn dụ sự tàn phai.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với Nhị

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với nhị:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Hai Nhất (một)
Đôi Tam (ba)
Song Đơn
Lưỡng Độc
Cặp Lẻ

Dịch Nhị sang các ngôn ngữ

Tiếng Việt Tiếng Trung Tiếng Anh Tiếng Nhật Tiếng Hàn
Nhị (số hai) 二 (Èr) Two / Second 二 (Ni) 이 (I)
Nhị hoa 雄蕊 (Xióng ruǐ) Stamen 雄しべ (Oshibe) 수술 (Susul)

Kết luận

Nhị là gì? Tóm lại, nhị là từ Hán Việt đa nghĩa, có thể chỉ số hai, bộ phận sinh dục đực của hoa, hoặc nhạc cụ truyền thống. Hiểu đúng từ “nhị” giúp bạn sử dụng tiếng Việt chính xác và phong phú hơn.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.