Mũi là gì? 👃 Nghĩa, giải thích Mũi

Mũi là gì? Mũi là bộ phận nhô ra ở giữa khuôn mặt, có chức năng hô hấp và khứu giác, giúp con người thở và ngửi mùi. Đây là cơ quan quan trọng trong hệ hô hấp và cũng là nét đặc trưng tạo nên vẻ đẹp khuôn mặt. Cùng tìm hiểu cấu tạo, các nghĩa mở rộng và cách sử dụng từ “mũi” trong tiếng Việt ngay bên dưới!

Mũi nghĩa là gì?

Mũi là cơ quan nằm ở trung tâm khuôn mặt, đảm nhận hai chức năng chính: hô hấp (lọc không khí, làm ấm) và khứu giác (nhận biết mùi). Đây là danh từ chỉ bộ phận cơ thể người và động vật.

Trong tiếng Việt, từ “mũi” có nhiều nghĩa khác nhau:

Nghĩa gốc: Chỉ bộ phận trên khuôn mặt dùng để thở và ngửi. Ví dụ: mũi cao, mũi tẹt, sống mũi.

Nghĩa mở rộng (vật nhọn): Phần đầu nhọn của vật thể. Ví dụ: mũi kim, mũi dao, mũi khoan, mũi tên.

Nghĩa địa lý: Phần đất nhô ra biển. Ví dụ: Mũi Cà Mau, Mũi Né, Mũi Điện.

Nghĩa quân sự: Đơn vị hoặc hướng tiến công. Ví dụ: mũi tiến công, chia làm ba mũi.

Mũi có nguồn gốc từ đâu?

Từ “mũi” có nguồn gốc thuần Việt, xuất hiện từ xa xưa trong ngôn ngữ dân gian để chỉ bộ phận cơ thể và các vật có hình dạng nhọn tương tự. Đây là từ đơn âm tiết đặc trưng của tiếng Việt cổ.

Sử dụng “mũi” khi nói về bộ phận cơ thể, phần nhọn của vật thể hoặc địa danh ven biển.

Cách sử dụng “Mũi”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “mũi” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Mũi” trong tiếng Việt

Danh từ chỉ bộ phận cơ thể: Mũi người, mũi chó, cánh mũi, lỗ mũi, sống mũi.

Danh từ chỉ vật nhọn: Mũi kim, mũi kéo, mũi giày, mũi thuyền, mũi tàu.

Danh từ địa lý: Mũi đất, mũi biển – phần đất liền nhô ra vùng nước.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Mũi”

Từ “mũi” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Em bé có chiếc mũi cao và xinh xắn.”

Phân tích: Danh từ chỉ bộ phận trên khuôn mặt, miêu tả ngoại hình.

Ví dụ 2: “Cẩn thận, mũi kim rất nhọn đấy!”

Phân tích: Chỉ phần đầu nhọn của cây kim.

Ví dụ 3: “Mũi Cà Mau là điểm cực Nam của Tổ quốc.”

Phân tích: Danh từ địa lý chỉ phần đất nhô ra biển.

Ví dụ 4: “Quân ta chia làm ba mũi tiến công.”

Phân tích: Thuật ngữ quân sự chỉ hướng hoặc đơn vị tấn công.

Ví dụ 5: “Anh ấy bị nghẹt mũi vì cảm lạnh.”

Phân tích: Chỉ tình trạng sức khỏe liên quan đến cơ quan hô hấp.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Mũi”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “mũi” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “mũi” với “mủi” (mủi lòng – cảm động).

Cách dùng đúng: “Mũi cao” (bộ phận cơ thể), “mủi lòng” (cảm xúc thương cảm).

Trường hợp 2: Nhầm “mũi” với “múi” (múi cam, múi giờ).

Cách dùng đúng: “Mũi kim” (vật nhọn), “múi bưởi” (phần của quả).

“Mũi”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “mũi”:

Kết luận

Mũi là gì? Tóm lại, mũi là bộ phận hô hấp và khứu giác trên khuôn mặt, đồng thời còn chỉ phần nhọn của vật thể hoặc địa danh ven biển. Hiểu đúng từ “mũi” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ tiếng Việt chính xác và phong phú hơn.