Mo then là gì? 😏 Nghĩa, giải thích Mo then

Mo then là gì? Mo then là thuật ngữ chỉ người thầy cúng, thầy mo chuyên thực hiện các nghi lễ Then trong văn hóa tín ngưỡng của đồng bào dân tộc Tày, Nùng ở vùng Đông Bắc Việt Nam. Đây là nhân vật quan trọng đóng vai trò cầu nối giữa con người với thần linh. Cùng khám phá nguồn gốc và ý nghĩa sâu sắc của “mo then” ngay bên dưới!

Mo then nghĩa là gì?

Mo then là người thực hành nghi lễ Then, đóng vai trò như một thầy cúng hoặc pháp sư trong tín ngưỡng dân gian của người Tày, Nùng, đảm nhận việc cầu cúng, chữa bệnh và dẫn dắt các nghi thức tâm linh. Đây là danh từ ghép từ “mo” (thầy cúng) và “then” (tên nghi lễ hát cúng đặc trưng).

Trong văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam, từ “mo then” mang những ý nghĩa sau:

Trong tín ngưỡng dân gian: Mo then là người có khả năng giao tiếp với thần linh, tổ tiên thông qua các bài hát Then kết hợp với nhạc cụ đàn tính. Họ thực hiện các nghi lễ cầu an, cầu mùa, chữa bệnh và giải hạn cho cộng đồng.

Trong đời sống văn hóa: Mo then không chỉ là người hành lễ mà còn là nghệ nhân lưu giữ kho tàng văn hóa phi vật thể quý giá, bao gồm các làn điệu Then, lời ca cổ và tri thức dân gian truyền đời.

Trong xã hội truyền thống: Mo then được cộng đồng kính trọng, xem như người có phép thuật và sức mạnh tâm linh đặc biệt, có thể hóa giải tai ương và mang lại phước lành.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Mo then”

“Mo then” có nguồn gốc từ tín ngưỡng thờ cúng đa thần của người Tày, Nùng ở vùng Đông Bắc Việt Nam, đặc biệt phổ biến tại các tỉnh Cao Bằng, Bắc Kạn, Lạng Sơn, Tuyên Quang. Nghi lễ Then và vai trò của mo then đã tồn tại hàng trăm năm, được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại năm 2019.

Sử dụng “mo then” khi nói về người thực hành nghi lễ Then, hoặc khi đề cập đến văn hóa tín ngưỡng truyền thống của các dân tộc Tày, Nùng, Thái ở miền núi phía Bắc Việt Nam.

Cách sử dụng “Mo then” đúng chính tả

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “mo then” đúng trong văn nói và văn viết, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Mo then” trong văn nói và viết

Trong văn nói: Từ “mo then” thường dùng trong giao tiếp hàng ngày của đồng bào dân tộc Tày, Nùng khi nói về thầy cúng hoặc người thực hiện nghi lễ Then trong các dịp lễ hội, cúng bái.

Trong văn viết: “Mo then” xuất hiện trong các nghiên cứu văn hóa dân tộc, tài liệu du lịch, báo chí và các công trình nghiên cứu về di sản văn hóa phi vật thể Việt Nam.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Mo then”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách dùng từ “mo then” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Mo then đang thực hiện nghi lễ cầu mùa cho bản làng.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa gốc, chỉ người thầy cúng đang hành lễ Then.

Ví dụ 2: “Bà Hoàng Thị Bình là mo then nổi tiếng ở Cao Bằng, được công nhận là Nghệ nhân Nhân dân.”

Phân tích: Mo then được dùng như danh hiệu chỉ người thực hành nghi lễ Then có uy tín.

Ví dụ 3: “Để trở thành mo then, người học phải trải qua nhiều năm tu luyện và được thầy truyền dạy.”

Phân tích: Nhấn mạnh quá trình học tập và truyền nghề của mo then.

Ví dụ 4: “Tiếng đàn tính vang lên, mo then bắt đầu hát những lời cầu khấn thần linh.”

Phân tích: Mô tả hoạt động đặc trưng của mo then trong nghi lễ.

Ví dụ 5: “Ngày nay, số lượng mo then đang giảm dần, cần có chính sách bảo tồn di sản.”

Phân tích: Mo then được đề cập trong bối cảnh bảo tồn văn hóa truyền thống.

“Mo then”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “mo then”:

Kết luận

Mo then là gì? Tóm lại, mo then là người thực hành nghi lễ Then trong văn hóa tín ngưỡng của đồng bào Tày, Nùng, đóng vai trò cầu nối giữa con người và thần linh. Hiểu đúng từ “mo then” giúp bạn trân trọng hơn giá trị di sản văn hóa phi vật thể độc đáo của các dân tộc thiểu số Việt Nam.