Lên gân là gì? 😤 Nghĩa và giải thích Lên gân

Lên gân là gì? Lên gân là hành động làm cho gân căng ra, cơ bắp rắn lại để dồn sức làm việc gì đó; hoặc theo nghĩa bóng là cố tỏ ra cứng rắn, quan trọng một cách không tự nhiên. Đây là cụm từ phổ biến trong tiếng Việt, thường dùng khi nói về thể lực hoặc thái độ của con người. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách dùng và ví dụ cụ thể của “lên gân” nhé!

Lên gân nghĩa là gì?

Lên gân là tự làm cho gân căng ra, cơ bắp rắn chắc lại, thường nhằm dồn sức để thực hiện một việc gì đó. Đây là cụm từ thuần Việt, được sử dụng phổ biến trong giao tiếp hàng ngày.

Theo nghĩa đen: “Lên gân” mô tả trạng thái cơ thể khi người ta gồng mình, siết chặt cơ bắp để chuẩn bị làm việc nặng hoặc thể hiện sức mạnh. Ví dụ: vận động viên lên gân trước khi nâng tạ.

Theo nghĩa bóng (khẩu ngữ): “Lên gân” còn chỉ thái độ cố làm ra vẻ cứng rắn, nghiêm trọng hoặc quan trọng một cách thiếu tự nhiên. Người ta thường dùng cụm từ này để phê phán ai đó đang tỏ vẻ “oai” nhưng thực chất không có thực lực.

Trong đời sống: Cụm từ “lên gân lên cốt” là dạng mở rộng của “lên gân”, mang ý nghĩa tương tự – chỉ sự cố gắng quá mức, đôi khi không cần thiết.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Lên gân”

Từ “lên gân” có nguồn gốc thuần Việt, được ghép từ “lên” (hành động tăng lên) và “gân” (mô liên kết nối cơ với xương). Cụm từ này bắt nguồn từ việc quan sát cơ thể người khi gắng sức.

Sử dụng “lên gân” khi muốn mô tả ai đó đang gồng mình về thể chất, hoặc khi phê bình thái độ cố tỏ ra mạnh mẽ, quan trọng không đúng thực chất.

Lên gân sử dụng trong trường hợp nào?

Từ “lên gân” được dùng khi mô tả động tác siết cơ bắp để dồn sức, hoặc khi nhận xét ai đó cố tỏ vẻ cứng rắn, nghiêm trọng một cách gượng gạo, thiếu tự nhiên.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Lên gân”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng “lên gân” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Anh ấy lên gân để khiêng chiếc tủ nặng lên lầu.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa đen, chỉ hành động siết chặt cơ bắp để dồn sức làm việc nặng.

Ví dụ 2: “Giọng nói của ông ta hơi lên gân khi phát biểu trước đám đông.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa bóng, chỉ cách nói cố tỏ ra nghiêm trọng, quan trọng hơn mức cần thiết.

Ví dụ 3: “Đừng có lên gân lên cốt như thế, cứ từ từ mà làm.”

Phân tích: Khuyên ai đó không nên cố gắng quá mức hoặc tỏ vẻ quan trọng không cần thiết.

Ví dụ 4: “Vận động viên thể hình lên gân để khoe cơ bắp cuồn cuộn.”

Phân tích: Mô tả động tác gồng cơ để thể hiện sức mạnh, vóc dáng cơ thể.

Ví dụ 5: “Anh ta cứ lên gân nhưng thực ra chẳng giúp được gì cả.”

Phân tích: Phê phán ai đó chỉ tỏ vẻ bề ngoài mà không có hành động thực chất.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “Lên gân”

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “lên gân”:

Dịch “Lên gân” sang các ngôn ngữ

Kết luận

Lên gân là gì? Tóm lại, lên gân là hành động siết chặt cơ bắp để dồn sức, hoặc theo nghĩa bóng là cố tỏ ra cứng rắn, quan trọng một cách thiếu tự nhiên. Hiểu đúng cụm từ này giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác và tinh tế hơn.