Gập ghềnh là gì? 🏔️ Nghĩa và giải thích Gập ghềnh

Gập ghềnh là gì? Gập ghềnh là tính từ chỉ bề mặt không bằng phẳng, có nhiều chỗ lồi lõm, khó đi lại. Đây là từ láy quen thuộc trong tiếng Việt, thường dùng để miêu tả đường sá hoặc cuộc sống nhiều trắc trở. Cùng tìm hiểu nghĩa gốc, cách sử dụng và các ví dụ minh họa ngay bên dưới!

Gập ghềnh nghĩa là gì?

Gập ghềnh là tính từ miêu tả bề mặt lồi lõm, không bằng phẳng, gây khó khăn khi di chuyển. Đây là từ láy tượng hình, gợi tả hình ảnh đường đi khúc khuỷu, trúc trắc.

Trong tiếng Việt, từ “gập ghềnh” có nhiều cách hiểu:

Nghĩa đen: Chỉ mặt đường, địa hình có nhiều ổ gà, đá sỏi, không êm ái. Ví dụ: đường gập ghềnh, lối đi gập ghềnh.

Nghĩa bóng: Diễn tả cuộc sống, con đường sự nghiệp nhiều khó khăn, trắc trở. Ví dụ: “Cuộc đời gập ghềnh” – tức là gặp nhiều sóng gió, không suôn sẻ.

Trong văn học: Từ “gập ghềnh” thường xuất hiện trong thơ ca để diễn tả hành trình gian nan, số phận long đong của con người.

Gập ghềnh có nguồn gốc từ đâu?

Từ “gập ghềnh” có nguồn gốc thuần Việt, là từ láy tượng hình được hình thành từ ngôn ngữ dân gian. Từ này mô phỏng cảm giác khi đi trên con đường không bằng phẳng, lúc lên lúc xuống.

Sử dụng “gập ghềnh” khi nói về địa hình khó đi hoặc diễn tả cuộc sống nhiều gian truân.

Cách sử dụng “Gập ghềnh”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “gập ghềnh” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Gập ghềnh” trong tiếng Việt

Tính từ (nghĩa đen): Miêu tả bề mặt lồi lõm, không phẳng. Ví dụ: con đường gập ghềnh, lối mòn gập ghềnh.

Tính từ (nghĩa bóng): Miêu tả cuộc sống, sự nghiệp nhiều khó khăn. Ví dụ: đường đời gập ghềnh, tình duyên gập ghềnh.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Gập ghềnh”

Từ “gập ghềnh” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh đời sống khác nhau:

Ví dụ 1: “Con đường vào bản gập ghềnh, xe máy đi rất khó.”

Phân tích: Dùng nghĩa đen, miêu tả đường sá lồi lõm, khó di chuyển.

Ví dụ 2: “Cuộc đời cô ấy gập ghềnh từ nhỏ đến lớn.”

Phân tích: Nghĩa bóng, chỉ cuộc sống nhiều sóng gió, vất vả.

Ví dụ 3: “Xe chạy trên đường gập ghềnh, hành khách bị xóc liên tục.”

Phân tích: Nghĩa đen, diễn tả cảm giác khi đi trên đường xấu.

Ví dụ 4: “Con đường sự nghiệp của anh ấy khá gập ghềnh trước khi thành công.”

Phân tích: Nghĩa bóng, chỉ hành trình nhiều trắc trở.

Ví dụ 5: “Đường lên núi gập ghềnh toàn đá sỏi.”

Phân tích: Nghĩa đen, miêu tả địa hình hiểm trở vùng cao.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Gập ghềnh”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “gập ghềnh” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Viết sai thành “gặp ghềnh” hoặc “gập gềnh”.

Cách dùng đúng: Luôn viết là “gập ghềnh” với dấu nặng ở “gập” và dấu huyền ở “ghềnh”.

Trường hợp 2: Nhầm “gập ghềnh” với “khúc khuỷu” – hai từ gần nghĩa nhưng khác sắc thái.

Cách dùng đúng: “Gập ghềnh” nhấn mạnh sự lồi lõm, còn “khúc khuỷu” nhấn mạnh sự quanh co.

“Gập ghềnh”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “gập ghềnh”:

Kết luận

Gập ghềnh là gì? Tóm lại, gập ghềnh là tính từ miêu tả bề mặt lồi lõm hoặc cuộc sống nhiều khó khăn. Hiểu đúng từ “gập ghềnh” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác và giàu hình ảnh hơn.