Duy vật luận là gì? 🌍 Nghĩa DVL

Duy vật luận là gì? Duy vật luận là trường phái triết học khẳng định vật chất là cái có trước, tồn tại khách quan và quyết định ý thức. Đây là một trong hai trào lưu triết học cơ bản đối lập với duy tâm luận, đóng vai trò nền tảng cho nhiều học thuyết khoa học và xã hội hiện đại. Cùng khám phá nguồn gốc, đặc điểm và ý nghĩa của duy vật luận ngay bên dưới!

Duy vật luận nghĩa là gì?

Duy vật luận là quan điểm triết học cho rằng vật chất là thực thể duy nhất, tồn tại độc lập với ý thức và là nguồn gốc sinh ra mọi hiện tượng tinh thần. Đây là một cụm danh từ thuộc lĩnh vực triết học.

Theo duy vật luận, thế giới vật chất tồn tại khách quan, không phụ thuộc vào ý thức con người. Ý thức, tư duy chỉ là sản phẩm của bộ não – một dạng vật chất có tổ chức cao. Vật chất quyết định ý thức chứ không phải ngược lại.

Trong triết học: Duy vật luận đối lập hoàn toàn với duy tâm luận, khẳng định vật chất là tính thứ nhất, ý thức là tính thứ hai.

Trong khoa học: Quan điểm duy vật là nền tảng của phương pháp nghiên cứu khoa học tự nhiên, đòi hỏi giải thích hiện tượng dựa trên quy luật vật chất.

Trong đời sống: Người theo quan điểm duy vật thường đề cao thực tiễn, bằng chứng khách quan hơn niềm tin siêu hình.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Duy vật luận”

Duy vật luận có nguồn gốc từ triết học Hy Lạp cổ đại với các nhà triết học như Democritus, Epicurus, sau đó phát triển qua thời kỳ Phục hưng và đạt đỉnh cao với chủ nghĩa duy vật biện chứng của Marx và Engels.

Sử dụng “duy vật luận” khi thảo luận về các vấn đề triết học cơ bản, phân tích quan điểm về mối quan hệ giữa vật chất và ý thức, hoặc khi nghiên cứu nền tảng lý luận của khoa học.

Cách sử dụng “Duy vật luận” đúng chính tả

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng cụm từ “duy vật luận” đúng trong văn nói và văn viết, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Duy vật luận” trong văn nói và viết

Trong văn nói: Cụm từ này thường xuất hiện trong các buổi giảng dạy triết học, thảo luận học thuật, hoặc khi tranh luận về thế giới quan.

Trong văn viết: “Duy vật luận” xuất hiện trong sách giáo khoa triết học, luận văn, công trình nghiên cứu khoa học xã hội, các tài liệu về chủ nghĩa Marx-Lenin.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Duy vật luận”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách dùng cụm từ “duy vật luận” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Duy vật luận cổ đại của Democritus cho rằng vạn vật được cấu tạo từ các nguyên tử.”

Phân tích: Chỉ quan điểm duy vật thời Hy Lạp cổ đại về cấu tạo vật chất.

Ví dụ 2: “Khoa học tự nhiên phát triển dựa trên nền tảng của duy vật luận.”

Phân tích: Dùng để nói về vai trò của quan điểm duy vật trong nghiên cứu khoa học.

Ví dụ 3: “Marx và Engels đã phát triển duy vật luận lên trình độ mới với duy vật biện chứng.”

Phân tích: Chỉ sự phát triển của trường phái duy vật trong lịch sử triết học.

Ví dụ 4: “Cuộc đấu tranh giữa duy vật luận và duy tâm luận là vấn đề cơ bản của triết học.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh so sánh hai trường phái triết học đối lập.

Ví dụ 5: “Sinh viên cần nắm vững duy vật luận để hiểu đúng quy luật vận động của tự nhiên và xã hội.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh học thuật, giáo dục.

“Duy vật luận”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “duy vật luận”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Chủ nghĩa duy vật Duy tâm luận
Quan điểm duy vật Chủ nghĩa duy tâm
Thế giới quan duy vật Quan điểm duy tâm
Triết học duy vật Triết học duy tâm
Duy vật chủ nghĩa Thần học
Vật chất luận Duy linh luận

Kết luận

Duy vật luận là gì? Tóm lại, duy vật luận là trường phái triết học khẳng định vật chất có trước và quyết định ý thức. Hiểu đúng khái niệm “duy vật luận” giúp bạn có nền tảng vững chắc để nghiên cứu triết học và khoa học.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.