Đoạn trường là gì? 😔 Nghĩa đầy đủ

Đoạn trường là gì? Đoạn trường là từ Hán Việt có nghĩa đen là “đứt ruột”, dùng để diễn tả nỗi đau đớn, buồn thương đến cùng cực trong lòng. Đây là khái niệm quen thuộc trong văn học cổ điển Việt Nam, đặc biệt gắn liền với Truyện Kiều của Nguyễn Du. Cùng khám phá nguồn gốc và cách sử dụng từ “đoạn trường” ngay bên dưới!

Đoạn trường nghĩa là gì?

Đoạn trường (斷腸) là từ Hán Việt, trong đó “đoạn” nghĩa là đứt, “trường” nghĩa là ruột. Ghép lại, đoạn trường có nghĩa là đứt ruột, chỉ nỗi đau khổ, bi thương tột cùng. Đây là danh từ thường xuất hiện trong thơ ca, văn chương để diễn tả cảm xúc đau buồn sâu sắc.

Trong tiếng Việt, từ “đoạn trường” được sử dụng với các nghĩa sau:

Trong văn học cổ điển: “Đoạn trường” xuất hiện nhiều trong Truyện Kiều với câu nổi tiếng “Đoạn trường ai có qua cầu mới hay” – ý chỉ chỉ người từng trải qua đau khổ mới thấu hiểu nỗi đau của người khác.

Trong giao tiếp đời thường: Từ đoạn trường dùng để diễn tả sự đau lòng, xót xa khi chứng kiến hoặc trải qua những mất mát, chia ly. Ví dụ: “Cảnh chia tay đoạn trường khiến ai cũng rơi lệ.”

Trong thành ngữ: Cụm “nỗi đoạn trường”, “khúc đoạn trường” thường dùng để nói về những câu chuyện bi thương, éo le trong cuộc đời.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Đoạn trường”

Từ “đoạn trường” có nguồn gốc từ điển tích Trung Hoa, kể về con vượn mẹ đau đớn đến đứt ruột khi bị người thợ săn bắt mất con. Câu chuyện này trở thành biểu tượng cho nỗi đau tột cùng của tình mẫu tử và được du nhập vào văn học Việt Nam.

Sử dụng “đoạn trường” khi muốn diễn tả nỗi đau khổ, buồn thương sâu sắc, đặc biệt trong các ngữ cảnh văn chương, thơ ca hoặc khi nói về sự mất mát, chia ly.

Cách sử dụng “Đoạn trường” đúng chính tả

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “đoạn trường” đúng trong văn nói và văn viết, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Đoạn trường” trong văn nói và viết

Trong văn nói: Từ “đoạn trường” ít dùng trong giao tiếp hàng ngày, chủ yếu xuất hiện khi trích dẫn thơ văn hoặc diễn đạt cảm xúc sâu sắc. Ví dụ: “Nghe tin đó, lòng tôi như đoạn trường.”

Trong văn viết: “Đoạn trường” phổ biến trong văn học, thơ ca, báo chí khi viết về những câu chuyện bi thương, số phận éo le hoặc phân tích tác phẩm cổ điển.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Đoạn trường”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách dùng từ “đoạn trường” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Đoạn trường ai có qua cầu mới hay.” (Truyện Kiều – Nguyễn Du)

Phân tích: Câu thơ nổi tiếng, ý chỉ chỉ người từng trải đau khổ mới hiểu được nỗi đau.

Ví dụ 2: “Cuộc đời nàng Kiều là một khúc đoạn trường đầy nước mắt.”

Phân tích: Dùng “khúc đoạn trường” để chỉ câu chuyện bi thương, đau khổ.

Ví dụ 3: “Cảnh mẹ tiễn con đi xa khiến ai cũng đoạn trường.”

Phân tích: Diễn tả nỗi đau lòng, xót xa khi chia ly.

Ví dụ 4: “Bản nhạc mang giai điệu đoạn trường, nghe mà rơi lệ.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa bóng, chỉ giai điệu buồn thương, da diết.

Ví dụ 5: “Nỗi đoạn trường của người mẹ mất con không gì bù đắp được.”

Phân tích: Nhấn mạnh nỗi đau tột cùng, đứt ruột của tình mẫu tử.

“Đoạn trường”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “đoạn trường”:

Kết luận

Đoạn trường là gì? Tóm lại, đoạn trường là từ Hán Việt chỉ nỗi đau đớn, buồn thương tột cùng như đứt ruột. Hiểu đúng từ “đoạn trường” giúp bạn cảm nhận sâu sắc hơn vẻ đẹp của văn học cổ điển Việt Nam.