Công xã là gì? 🏘️ Ý nghĩa, cách dùng Công xã

Công xã là gì? Công xã là hình thức tổ chức kinh tế – xã hội cơ bản trong xã hội cộng sản nguyên thuỷ, nơi tư liệu sản xuất và sản phẩm đều thuộc sở hữu chung, chưa có giai cấp và chưa có nhà nước. Đây là khái niệm quan trọng trong lịch sử và chính trị học. Cùng tìm hiểu ý nghĩa, nguồn gốc và các loại công xã nổi tiếng trong lịch sử nhé!

Công xã nghĩa là gì?

Công xã là hình thức tổ chức xã hội mà trong đó mọi thành viên cùng sở hữu chung tư liệu sản xuất, cùng lao động và chia sẻ thành quả, không có sự phân chia giai cấp hay tư hữu cá nhân. Đây là khái niệm nền tảng trong nghiên cứu lịch sử xã hội loài người.

Trong các lĩnh vực khác nhau, từ “công xã” còn mang nhiều ý nghĩa:

Trong lịch sử: Công xã nguyên thuỷ là giai đoạn đầu tiên và dài nhất của xã hội loài người, khi con người sống theo thị tộc, cùng săn bắt hái lượm và chia sẻ tài nguyên.

Trong chính trị: Công xã còn chỉ hình thức tổ chức chính quyền của giai cấp vô sản, tiêu biểu là Công xã Paris năm 1871 – mô hình nhà nước vô sản đầu tiên trong lịch sử.

Trong nông nghiệp: Công xã nông thôn là hình thức tổ chức việc sử dụng ruộng đất công dưới chế độ phong kiến, nơi nông dân cùng canh tác trên đất chung của làng xã.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Công xã”

Từ “công xã” có nguồn gốc Hán-Việt, ghép từ “công” (公) nghĩa là chung và “xã” (社) nghĩa là tập hợp nhiều người. Hiểu đơn giản, công xã là cộng đồng sở hữu chung.

Sử dụng “công xã” khi nói về các hình thức tổ chức xã hội dựa trên sở hữu tập thể, các giai đoạn lịch sử nguyên thuỷ hoặc các phong trào chính trị theo hướng cộng đồng.

Công xã sử dụng trong trường hợp nào?

Từ “công xã” được dùng khi nghiên cứu lịch sử xã hội loài người, phân tích các mô hình chính trị cộng đồng, hoặc khi nói về các sự kiện lịch sử như Công xã Paris, Công xã Quảng Châu.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Công xã”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng từ “công xã” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Chế độ công xã nguyên thuỷ kéo dài hàng triệu năm trong lịch sử loài người.”

Phân tích: Chỉ giai đoạn đầu tiên của xã hội, khi con người chưa biết đến tư hữu và giai cấp.

Ví dụ 2: “Công xã Paris năm 1871 là cuộc cách mạng vô sản đầu tiên trên thế giới.”

Phân tích: Chỉ sự kiện lịch sử quan trọng, khi giai cấp công nhân Pháp lập chính quyền riêng.

Ví dụ 3: “Trong công xã thị tộc, mọi người đều bình đẳng và cùng nhau lao động.”

Phân tích: Mô tả đặc điểm của tổ chức xã hội nguyên thuỷ dựa trên quan hệ huyết thống.

Ví dụ 4: “Công xã nông thôn Việt Nam tồn tại dai dẳng qua nhiều triều đại phong kiến.”

Phân tích: Chỉ hình thức tổ chức làng xã truyền thống với ruộng đất công.

Ví dụ 5: “Sự tan rã của công xã nguyên thuỷ dẫn đến sự ra đời của nhà nước.”

Phân tích: Mô tả quá trình chuyển biến lịch sử khi xã hội bắt đầu phân hoá giai cấp.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “Công xã”

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “công xã”:

Dịch “Công xã” sang các ngôn ngữ

Kết luận

Công xã là gì? Tóm lại, công xã là hình thức tổ chức xã hội dựa trên sở hữu chung về tư liệu sản xuất, đánh dấu giai đoạn đầu tiên của lịch sử loài người và là nền tảng cho nhiều phong trào chính trị sau này.