Chủ nghĩa phát xít là gì? 😤 Nghĩa CNPX

Chủ nghĩa phát xít là gì? Chủ nghĩa phát xít là hình thức chuyên chính của tư bản chủ nghĩa, có chủ trương thủ tiêu mọi quyền tự do của con người, khủng bố và đàn áp tàn bạo nhân dân, gây chiến tranh xâm lược để thống trị thế giới. Đây là hệ tư tưởng chính trị cực đoan đã gây ra những thảm họa kinh hoàng trong lịch sử nhân loại. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, đặc điểm và hệ quả của chủ nghĩa phát xít nhé!

Chủ nghĩa phát xít nghĩa là gì?

Chủ nghĩa phát xít (tiếng Anh: Fascism) là một hệ tư tưởng chính trị cực hữu, đặc trưng bởi chế độ độc tài toàn trị, chủ nghĩa dân tộc cực đoan và phân biệt chủng tộc. Thuật ngữ này bắt nguồn từ tiếng Ý “Fascismo”, xuất phát từ chữ “Fasces” – biểu tượng quyền lực thời La Mã cổ đại.

Trong lịch sử: Chủ nghĩa phát xít ra đời vào đầu thế kỷ 20, tiêu biểu là phát xít Ý dưới thời Mussolini và Đức Quốc xã dưới thời Hitler. Các chế độ này đã gây ra Chiến tranh thế giới thứ hai với hàng chục triệu người thiệt mạng.

Theo sách giáo khoa Lịch sử Việt Nam: Chủ nghĩa phát xít được định nghĩa là lực lượng đế quốc phản động nhất, hiếu chiến nhất, có tham vọng thống trị toàn thế giới bằng bạo lực và chiến tranh.

Trong chính trị hiện đại: Thuật ngữ “phát xít” thường được dùng để chỉ các chế độ hoặc phong trào mang tính độc tài, bạo lực và phân biệt đối xử.

Nguồn gốc và xuất xứ của Chủ nghĩa phát xít

Chủ nghĩa phát xít ra đời tại Ý năm 1919, do Benito Mussolini thành lập tổ chức Fasci di Combattimento, trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế và bất ổn xã hội sau Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Sử dụng “chủ nghĩa phát xít” khi nghiên cứu lịch sử, phân tích chính trị hoặc khi cảnh báo về các xu hướng độc tài, cực đoan trong xã hội hiện đại.

Chủ nghĩa phát xít sử dụng trong trường hợp nào?

Từ “chủ nghĩa phát xít” được dùng trong các ngữ cảnh lịch sử, nghiên cứu chính trị, giáo dục và khi phê phán các chế độ độc tài, phân biệt chủng tộc.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng Chủ nghĩa phát xít

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng “chủ nghĩa phát xít” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Chủ nghĩa phát xít Đức đã gây ra cuộc diệt chủng Holocaust kinh hoàng.”

Phân tích: Dùng để chỉ chế độ Đức Quốc xã và tội ác tàn sát người Do Thái.

Ví dụ 2: “Chiến thắng phát xít năm 1945 là thắng lợi vĩ đại của nhân loại yêu chuộng hòa bình.”

Phân tích: Chỉ sự kiện lịch sử kết thúc Chiến tranh thế giới thứ hai.

Ví dụ 3: “Cần cảnh giác với các biểu hiện của chủ nghĩa phát xít mới trong xã hội hiện đại.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa cảnh báo về các xu hướng cực đoan đang trỗi dậy.

Ví dụ 4: “Mussolini là người sáng lập chủ nghĩa phát xít ở Ý.”

Phân tích: Chỉ nhân vật lịch sử và nguồn gốc của phong trào phát xít.

Ví dụ 5: “Nhân dân Việt Nam đã anh dũng chiến đấu chống phát xít Nhật.”

Phân tích: Dùng trong ngữ cảnh lịch sử Việt Nam thời kỳ 1940-1945.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với Chủ nghĩa phát xít

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “chủ nghĩa phát xít”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Chủ nghĩa độc tài Chủ nghĩa dân chủ
Chủ nghĩa toàn trị Chủ nghĩa tự do
Chủ nghĩa quốc xã Chủ nghĩa nhân văn
Chủ nghĩa quân phiệt Chủ nghĩa hòa bình
Chế độ chuyên chính Chế độ cộng hòa
Chủ nghĩa cực đoan Chủ nghĩa đa nguyên

Dịch Chủ nghĩa phát xít sang các ngôn ngữ

Tiếng Việt Tiếng Trung Tiếng Anh Tiếng Nhật Tiếng Hàn
Chủ nghĩa phát xít 法西斯主义 (Fǎxīsī zhǔyì) Fascism ファシズム (Fashizumu) 파시즘 (Pasijeum)

Kết luận

Chủ nghĩa phát xít là gì? Tóm lại, chủ nghĩa phát xít là hệ tư tưởng chính trị cực đoan, độc tài và hiếu chiến, đã gây ra những thảm họa kinh hoàng trong lịch sử nhân loại. Hiểu rõ bản chất của chủ nghĩa này giúp chúng ta cảnh giác và bảo vệ hòa bình thế giới.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.