Chủ nghĩa cổ điển là gì? 🏛️ Nghĩa CNĐĐ
Chủ nghĩa cổ điển là gì? Chủ nghĩa cổ điển (Classicism) là phong cách nghệ thuật và khuynh hướng mỹ học trong văn nghệ châu Âu từ thế kỷ XVII đến đầu thế kỷ XIX, đề cao lý trí và lấy nghệ thuật Hy Lạp – La Mã cổ đại làm chuẩn mực. Trào lưu này đã tạo nên những kiệt tác văn học bất hủ. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, đặc trưng và ý nghĩa của chủ nghĩa cổ điển trong bài viết dưới đây!
Chủ nghĩa cổ điển nghĩa là gì?
Chủ nghĩa cổ điển là trào lưu văn học – nghệ thuật phát triển mạnh tại Pháp và châu Âu từ thế kỷ XVII, dựa trên nền tảng triết học duy lý và lấy văn nghệ Hy Lạp – La Mã cổ đại làm khuôn mẫu lý tưởng.
Cơ sở triết học của chủ nghĩa cổ điển là chủ nghĩa duy lý (Rationalism). Nhà lý luận Boileau từng khẳng định: “Hãy yêu lý trí, tác phẩm của các bạn phải tìm ở đấy ngọn nguồn duy nhất của sự trong sáng và giá trị.”
Trong văn học: Chủ nghĩa cổ điển đề cao tính mẫu mực, kết cấu chặt chẽ và tuân thủ quy tắc “tam duy nhất” trong kịch (duy nhất về hành động, thời gian 24 tiếng, một địa điểm).
Trong nghệ thuật: Trào lưu này hướng đến vẻ đẹp hài hòa, cân đối, tinh tế theo tinh thần Hy Lạp – La Mã cổ đại.
Trong âm nhạc: Trường phái Viên với Haydn, Mozart, Beethoven cũng mang đặc trưng cổ điển với sự cân bằng và hoàn mỹ về hình thức.
Nguồn gốc và xuất xứ của chủ nghĩa cổ điển
Chủ nghĩa cổ điển bắt nguồn từ Pháp thế kỷ XVII, tên gọi “classicisme” có gốc từ “classe” (lớp học), ám chỉ những tác phẩm mẫu mực được đưa vào giảng dạy.
Sử dụng thuật ngữ chủ nghĩa cổ điển khi đề cập đến trào lưu văn học – nghệ thuật châu Âu thế kỷ XVII-XIX, phân biệt với “văn học cổ điển” theo nghĩa rộng chỉ các tác phẩm mẫu mực của mọi thời đại.
Chủ nghĩa cổ điển sử dụng trong trường hợp nào?
Thuật ngữ chủ nghĩa cổ điển được dùng khi nghiên cứu văn học, phê bình nghệ thuật, học thuật về các trào lưu tư tưởng hoặc khi phân tích tác phẩm theo phong cách cổ điển.
Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng chủ nghĩa cổ điển
Dưới đây là một số ví dụ minh họa cách sử dụng thuật ngữ chủ nghĩa cổ điển trong các ngữ cảnh khác nhau:
Ví dụ 1: “Vở kịch Le Cid của Corneille là đỉnh cao của chủ nghĩa cổ điển Pháp.”
Phân tích: Dùng để chỉ trào lưu văn học cụ thể với tác phẩm tiêu biểu.
Ví dụ 2: “Chủ nghĩa cổ điển đề cao sự chiến thắng của lý trí trước dục vọng cá nhân.”
Phân tích: Nêu bật đặc trưng tư tưởng cốt lõi của trào lưu này.
Ví dụ 3: “Molière đã nâng hài kịch lên tầm cao mới trong chủ nghĩa cổ điển.”
Phân tích: Đề cập đến thành tựu thể loại trong khuôn khổ trào lưu.
Ví dụ 4: “Kiến trúc cung điện Versailles mang đậm dấu ấn chủ nghĩa cổ điển.”
Phân tích: Mở rộng sang lĩnh vực kiến trúc với đặc trưng hài hòa, cân đối.
Ví dụ 5: “Quy tắc tam duy nhất là nguyên tắc bắt buộc trong kịch chủ nghĩa cổ điển.”
Phân tích: Nhấn mạnh quy phạm nghiêm ngặt về hình thức của trào lưu.
Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với chủ nghĩa cổ điển
Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với chủ nghĩa cổ điển:
| Từ Đồng Nghĩa | Từ Trái Nghĩa |
|---|---|
| Classicism | Chủ nghĩa lãng mạn |
| Trào lưu cổ điển | Chủ nghĩa hiện đại |
| Phong cách cổ điển | Chủ nghĩa hiện thực |
| Trường phái cổ điển | Chủ nghĩa tự nhiên |
| Khuynh hướng cổ điển | Chủ nghĩa ấn tượng |
| Văn học cổ điển chủ nghĩa | Chủ nghĩa hậu hiện đại |
Dịch chủ nghĩa cổ điển sang các ngôn ngữ
| Tiếng Việt | Tiếng Trung | Tiếng Anh | Tiếng Nhật | Tiếng Hàn |
|---|---|---|---|---|
| Chủ nghĩa cổ điển | 古典主义 (Gǔdiǎn zhǔyì) | Classicism | 古典主義 (Koten shugi) | 고전주의 (Gojeonjuui) |
Kết luận
Chủ nghĩa cổ điển là gì? Tóm lại, đây là trào lưu văn học – nghệ thuật châu Âu thế kỷ XVII-XIX, đề cao lý trí và chuẩn mực Hy Lạp – La Mã, để lại di sản văn hóa vô giá cho nhân loại.
