Tổn là gì? 😔 Nghĩa Tổn chi tiết

Tổn là gì? Tổn là từ Hán Việt chỉ sự mất mát, thiệt hại, hao hụt về vật chất hoặc tinh thần. Đây là từ thường xuất hiện trong các cụm từ ghép như tổn thương, tổn hại, tổn thất. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và những lỗi thường gặp khi dùng từ “tổn” ngay bên dưới!

Tổn nghĩa là gì?

Tổn là từ chỉ sự mất mát, hao hụt, thiệt hại hoặc làm giảm đi giá trị của một thứ gì đó. Đây là từ Hán Việt, thường không đứng một mình mà kết hợp với các từ khác tạo thành từ ghép.

Trong tiếng Việt, từ “tổn” có nhiều cách hiểu:

Nghĩa gốc: Chỉ sự mất mát, hao hụt, thiệt hại. Ví dụ: tổn thất, tổn hao.

Nghĩa mở rộng: Làm hại, gây thiệt hại cho ai hoặc cái gì. Ví dụ: tổn hại danh dự, tổn thương tình cảm.

Trong y học: Chỉ sự hư hại về mặt thể chất. Ví dụ: tổn thương não, tổn thương da.

Trong Kinh Dịch: Quẻ Tổn (損) mang ý nghĩa giảm bớt, bớt đi để được thêm ở chỗ khác.

Tổn có nguồn gốc từ đâu?

Từ “tổn” có nguồn gốc từ chữ Hán 損 (tổn), mang nghĩa là giảm bớt, mất mát, thiệt hại. Đây là từ Hán Việt được du nhập vào tiếng Việt từ lâu đời.

Sử dụng “tổn” khi muốn diễn tả sự mất mát, thiệt hại hoặc hao hụt về vật chất lẫn tinh thần.

Cách sử dụng “Tổn”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “tổn” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Tổn” trong tiếng Việt

Trong văn viết: Thường dùng trong văn bản trang trọng, báo chí, y học. Ví dụ: tổn thất kinh tế, tổn thương tâm lý.

Trong văn nói: Ít dùng đơn lẻ, thường kết hợp thành từ ghép quen thuộc như: bị tổn thương, gây tổn hại.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Tổn”

Từ “tổn” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Cơn bão gây tổn thất nặng nề cho người dân.”

Phân tích: Tổn thất chỉ sự mất mát về vật chất do thiên tai.

Ví dụ 2: “Lời nói đó khiến cô ấy tổn thương sâu sắc.”

Phân tích: Tổn thương chỉ sự đau đớn về mặt tinh thần.

Ví dụ 3: “Hành vi này tổn hại đến uy tín của công ty.”

Phân tích: Tổn hại chỉ việc làm giảm giá trị, gây thiệt hại.

Ví dụ 4: “Bệnh nhân bị tổn thương dây thần kinh.”

Phân tích: Dùng trong y học, chỉ sự hư hại về thể chất.

Ví dụ 5: “Chiến tranh gây tổn hao sinh lực quốc gia.”

Phân tích: Tổn hao chỉ sự hao hụt, mất mát dần dần.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Tổn”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “tổn” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “tổn thương” với “tồn thương”.

Cách dùng đúng: “Anh ấy bị tổn thương” (không phải “tồn thương”).

Trường hợp 2: Dùng “tổn” đứng một mình trong giao tiếp thông thường.

Cách dùng đúng: Nên dùng từ ghép như “tổn thất”, “tổn hại”, “tổn thương” thay vì chỉ nói “tổn”.

“Tổn”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “tổn”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Hại Lợi
Thiệt Ích
Mất Được
Hao Tăng
Giảm Thêm
Thương Bồi đắp

Kết luận

Tổn là gì? Tóm lại, tổn là từ Hán Việt chỉ sự mất mát, thiệt hại, hao hụt. Hiểu đúng từ “tổn” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác và diễn đạt tinh tế hơn.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.