Thẳng tắp là gì? ➡️ Ý nghĩa chi tiết

Thẳng tắp là gì? Thẳng tắp là tính từ chỉ trạng thái thẳng đều, ngay ngắn từ đầu đến cuối, không cong vẹo hay gấp khúc. Từ này thường dùng để miêu tả đường đi, hàng cây, tư thế đứng hoặc cách làm việc nghiêm chỉnh, có trật tự. Cùng khám phá nguồn gốc và cách sử dụng “thẳng tắp” trong tiếng Việt ngay bên dưới!

Thẳng tắp nghĩa là gì?

Thẳng tắp là tính từ diễn tả sự thẳng đều, ngay hàng thẳng lối, không lệch hay cong vẹo. Đây là từ ghép tăng cường mức độ của “thẳng”, mang sắc thái nhấn mạnh.

Trong tiếng Việt, “thẳng tắp” được sử dụng với nhiều nghĩa:

Nghĩa đen: Miêu tả vật thể, đường nét có hình dạng thẳng hoàn hảo. Ví dụ: hàng cây thẳng tắp, con đường thẳng tắp, cột điện thẳng tắp.

Nghĩa bóng: Chỉ tính cách ngay thẳng, trung thực hoặc cách làm việc có quy củ, không sai lệch. Người sống thẳng tắp là người chính trực, không gian dối.

Trong giao tiếp đời thường: Từ này gợi lên hình ảnh gọn gàng, ngăn nắp, thường mang sắc thái tích cực, khen ngợi.

Nguồn gốc và xuất xứ của “Thẳng tắp”

Từ “thẳng tắp” có nguồn gốc thuần Việt, được hình thành từ cách ghép từ tăng cấp trong ngôn ngữ dân gian. “Tắp” là yếu tố phụ trợ, không có nghĩa riêng, chỉ dùng để nhấn mạnh mức độ “thẳng” cao nhất.

Sử dụng “thẳng tắp” khi muốn miêu tả sự thẳng đều, ngay ngắn hoàn hảo của vật thể, đường đi hoặc ca ngợi tính cách chính trực của con người.

Cách sử dụng “Thẳng tắp” đúng chính tả

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng “thẳng tắp” đúng trong văn nói và văn viết, kèm ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Thẳng tắp” trong văn nói và viết

Trong văn nói: “Thẳng tắp” phổ biến khi miêu tả cảnh vật, nhận xét ngoại hình hoặc khen ngợi sự ngăn nắp, gọn gàng.

Trong văn viết: Từ này xuất hiện trong văn miêu tả, văn học, báo chí khi cần diễn tả hình ảnh sinh động về sự ngay ngắn, trật tự.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Thẳng tắp”

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách dùng “thẳng tắp” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Hàng cây xà cừ hai bên đường thẳng tắp, xanh mướt.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa đen, miêu tả hàng cây được trồng ngay hàng, đều đặn.

Ví dụ 2: “Con đường cao tốc thẳng tắp nối hai thành phố.”

Phân tích: Miêu tả tuyến đường không gấp khúc, chạy thẳng một mạch.

Ví dụ 3: “Anh ấy đứng thẳng tắp như người lính.”

Phân tích: Diễn tả tư thế đứng nghiêm chỉnh, ngay ngắn, không khom lưng.

Ví dụ 4: “Ông nội tôi sống thẳng tắp cả đời, không làm điều gì khuất tất.”

Phân tích: Dùng theo nghĩa bóng, ca ngợi tính cách chính trực, ngay thẳng.

Ví dụ 5: “Các em học sinh xếp hàng thẳng tắp vào lớp.”

Phân tích: Miêu tả sự ngăn nắp, có trật tự khi xếp hàng.

“Thẳng tắp”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “thẳng tắp”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Thẳng băng Cong queo
Thẳng đuột Ngoằn ngoèo
Thẳng tuồn tuột Gấp khúc
Ngay ngắn Quanh co
Ngay hàng Lệch lạc
Đều tăm tắp Xiêu vẹo

Kết luận

Thẳng tắp là gì? Tóm lại, đây là tính từ thuần Việt diễn tả sự thẳng đều, ngay ngắn hoàn hảo cả về nghĩa đen lẫn nghĩa bóng. Hiểu đúng “thẳng tắp” giúp bạn sử dụng tiếng Việt chính xác và sinh động hơn.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.