Ngay Tắp Lự là gì? 📏 Nghĩa, giải thích giao tiếp
Ngay tắp lự là gì? Ngay tắp lự là cách nói dân gian chỉ hành động thực hiện ngay lập tức, không chần chừ hay trì hoãn. Đây là thành ngữ mang đậm sắc thái khẩu ngữ, thường xuất hiện trong giao tiếp hàng ngày của người Việt. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và những lỗi thường gặp với cụm từ thú vị này!
Ngay tắp lự là gì?
Ngay tắp lự là thành ngữ tiếng Việt có nghĩa là ngay lập tức, tức thì, không chậm trễ. Đây là cụm từ thuộc dạng thành ngữ, thường dùng trong văn nói để nhấn mạnh tính khẩn trương của hành động.
Trong tiếng Việt, “ngay tắp lự” có các cách hiểu:
Nghĩa chính: Chỉ việc thực hiện điều gì đó ngay tức khắc, không do dự.
Sắc thái biểu cảm: Mang tính nhấn mạnh, thể hiện sự gấp gáp hoặc quyết đoán hơn so với “ngay lập tức” thông thường.
Trong giao tiếp: Thường dùng trong lời nói thân mật, ít xuất hiện trong văn bản trang trọng.
Ngay tắp lự có nguồn gốc từ đâu?
Từ “ngay tắp lự” có nguồn gốc từ ngôn ngữ dân gian Việt Nam, trong đó “tắp lự” là biến âm của “tức lự” hoặc “tập lự”, mang nghĩa tức thời, ngay tức khắc. Cụm từ này phổ biến trong khẩu ngữ miền Bắc và miền Trung.
Sử dụng “ngay tắp lự” khi muốn nhấn mạnh việc cần làm ngay, không được chậm trễ.
Cách sử dụng “Ngay tắp lự”
Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “ngay tắp lự” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.
Cách dùng “Ngay tắp lự” trong tiếng Việt
Văn nói: Sử dụng phổ biến trong giao tiếp hàng ngày, mang tính thân mật. Ví dụ: “Đi ngay tắp lự đi!”
Văn viết: Ít dùng trong văn bản trang trọng, có thể xuất hiện trong truyện, tiểu thuyết để tạo sắc thái gần gũi.
Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Ngay tắp lự”
Từ “ngay tắp lự” được dùng khi muốn thúc giục hoặc nhấn mạnh tính cấp bách của hành động:
Ví dụ 1: “Mẹ bảo con dọn phòng ngay tắp lự!”
Phân tích: Nhấn mạnh yêu cầu phải làm ngay, không được trì hoãn.
Ví dụ 2: “Nghe tin đó, anh ấy chạy về ngay tắp lự.”
Phân tích: Diễn tả hành động phản ứng nhanh, tức thì.
Ví dụ 3: “Có chuyện gấp, anh qua đây ngay tắp lự nhé!”
Phân tích: Thể hiện sự khẩn cấp trong lời đề nghị.
Ví dụ 4: “Đừng chần chừ nữa, làm ngay tắp lự đi!”
Phân tích: Dùng để thúc giục người khác hành động.
Ví dụ 5: “Cô ấy đồng ý ngay tắp lự không cần suy nghĩ.”
Phân tích: Nhấn mạnh quyết định nhanh chóng, dứt khoát.
Lỗi thường gặp khi sử dụng “Ngay tắp lự”
Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “ngay tắp lự” trong tiếng Việt:
Trường hợp 1: Viết sai thành “ngay tắc lự” hoặc “ngay tập lự”.
Cách dùng đúng: Luôn viết là “ngay tắp lự” với chữ “p”.
Trường hợp 2: Dùng trong văn bản hành chính, công văn trang trọng.
Cách dùng đúng: Thay bằng “ngay lập tức” hoặc “tức thì” trong văn bản chính thức.
“Ngay tắp lự”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa
Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “ngay tắp lự”:
| Từ Đồng Nghĩa | Từ Trái Nghĩa | ||
|---|---|---|---|
| Ngay lập tức | Từ từ | ||
| Tức thì | Chậm rãi | ||
| Tức khắc | Trì hoãn | ||
| Lập tức | Chần chừ | ||
| Ngay tức thì | Do dự | ||
| Liền tay | Để sau | ||
