Mưu đồ là gì? 🎯 Nghĩa, giải thích Mưu đồ

Mưu đồ là gì? Mưu đồ là kế hoạch được tính toán kỹ lưỡng, thường mang tính chất bí mật và nhằm đạt được mục đích riêng, hay dùng với nghĩa tiêu cực. Đây là từ Hán Việt xuất hiện nhiều trong văn học và đời sống. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, cách sử dụng và phân biệt “mưu đồ” với các từ tương tự ngay bên dưới!

Mưu đồ là gì?

Mưu đồ là danh từ chỉ kế hoạch, ý định được sắp đặt bí mật nhằm thực hiện một mục đích nào đó, thường mang hàm ý xấu hoặc không chính đáng. Đây là từ ghép Hán Việt gồm “mưu” (謀 – bày mưu, tính kế) và “đồ” (圖 – dự tính, vạch ra).

Trong tiếng Việt, từ “mưu đồ” có các cách hiểu:

Nghĩa gốc: Chỉ kế hoạch bí mật với ý đồ xấu. Ví dụ: “Mưu đồ của kẻ phản bội đã bị phanh phui.”

Nghĩa mở rộng: Đôi khi dùng để chỉ tham vọng, ý định lớn lao. Ví dụ: “Mưu đồ bá chủ thiên hạ.”

Trong văn học: Mưu đồ thường gắn liền với nhân vật phản diện, những âm mưu đen tối trong tiểu thuyết, phim ảnh và truyện cổ tích.

Mưu đồ có nguồn gốc từ đâu?

Từ “mưu đồ” có nguồn gốc Hán Việt, được ghép từ hai chữ “mưu” (謀 – mưu kế, toan tính) và “đồ” (圖 – vẽ ra, dự định). Từ này du nhập vào tiếng Việt từ lâu và được sử dụng rộng rãi trong văn viết lẫn văn nói.

Sử dụng “mưu đồ” khi muốn diễn tả kế hoạch bí mật, thường với mục đích không trong sáng hoặc tham vọng lớn.

Cách sử dụng “Mưu đồ”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “mưu đồ” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Mưu đồ” trong tiếng Việt

Danh từ: Chỉ kế hoạch, âm mưu đã được sắp đặt. Ví dụ: mưu đồ thâm độc, mưu đồ chính trị.

Động từ: Chỉ hành động tính toán, lập kế hoạch bí mật. Ví dụ: “Hắn đang mưu đồ điều gì đó.”

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Mưu đồ”

Từ “mưu đồ” được dùng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh, đặc biệt khi nói về âm mưu, kế hoạch bí mật:

Ví dụ 1: “Mưu đồ của tên gián điệp đã bị cơ quan an ninh phát hiện.”

Phân tích: Dùng như danh từ, chỉ kế hoạch bí mật mang tính chất xấu.

Ví dụ 2: “Kẻ địch mưu đồ xâm chiếm lãnh thổ nước ta.”

Phân tích: Dùng như động từ, chỉ hành động lập kế hoạch với ý đồ xấu.

Ví dụ 3: “Đằng sau vẻ hiền lành là mưu đồ thâm hiểm.”

Phân tích: Danh từ chỉ ý định được che giấu kỹ lưỡng.

Ví dụ 4: “Nhân vật chính đã vạch trần mưu đồ của kẻ phản diện.”

Phân tích: Danh từ chỉ âm mưu bị phơi bày.

Ví dụ 5: “Anh ta có mưu đồ gì khi tiếp cận gia đình tôi?”

Phân tích: Danh từ chỉ ý định không rõ ràng, đáng nghi ngờ.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Mưu đồ”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “mưu đồ” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm “mưu đồ” với “ước mơ” (khát vọng tốt đẹp).

Cách dùng đúng: “Mưu đồ” mang nghĩa tiêu cực, còn “ước mơ” mang nghĩa tích cực. Ví dụ: “Mưu đồ chiếm đoạt” chứ không phải “ước mơ chiếm đoạt”.

Trường hợp 2: Dùng “mưu đồ” trong ngữ cảnh quá tích cực, trong sáng.

Cách dùng đúng: Nên dùng “hoài bão”, “kế hoạch” thay vì “mưu đồ” khi nói về mục tiêu chính đáng.

“Mưu đồ”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “mưu đồ”:

Kết luận

Mưu đồ là gì? Tóm lại, mưu đồ là kế hoạch bí mật được tính toán kỹ lưỡng, thường mang hàm ý tiêu cực. Hiểu đúng từ “mưu đồ” giúp bạn sử dụng ngôn ngữ chính xác và tinh tế hơn trong giao tiếp.