Lúa đông-xuân là gì? 🌾 Nghĩa Lúa đông-xuân

Lúa đông xuân là gì? Lúa đông xuân là vụ lúa chính trong năm, được gieo trồng vào cuối mùa mưa (tháng 11-12) và thu hoạch vào đầu tháng 4, cho năng suất cao nhất nhờ điều kiện thời tiết thuận lợi. Đây là vụ mùa “vàng” của nông dân Việt Nam. Cùng tìm hiểu đặc điểm, kỹ thuật canh tác và các giống lúa đông xuân phổ biến ngay bên dưới!

Lúa đông xuân là gì?

Lúa đông xuân là vụ lúa được gieo trồng vào mùa đông và thu hoạch vào mùa xuân, thường bắt đầu từ tháng 11-12 và kết thúc vào tháng 3-4 năm sau. Đây là danh từ chỉ một trong ba vụ lúa chính trong năm tại Việt Nam.

Trong nông nghiệp Việt Nam, “lúa đông xuân” có nhiều cách hiểu:

Theo vùng miền: Ở miền Bắc gọi là vụ chiêm xuân, ở miền Nam gọi là vụ đông xuân hoặc vụ ba.

Theo đặc điểm thời tiết: Vụ lúa diễn ra trong điều kiện ít mưa, nhiệt độ mát mẻ, ít sâu bệnh – được coi là vụ mùa có điều kiện thuận lợi nhất trong năm.

Theo năng suất: Đây là vụ lúa cho năng suất cao nhất, chiếm tỷ trọng lớn trong sản lượng lúa gạo cả nước.

Lúa đông xuân có nguồn gốc từ đâu?

Vụ lúa đông xuân hình thành từ tập quán canh tác lâu đời của nông dân Việt Nam, dựa vào quy luật khí hậu nhiệt đới gió mùa với mùa khô và mùa mưa rõ rệt.

Sử dụng “lúa đông xuân” khi nói về vụ mùa lúa chính trong năm, thời điểm gieo trồng và thu hoạch lúa vào giai đoạn cuối năm đến đầu năm sau.

Cách sử dụng “Lúa đông xuân”

Dưới đây là hướng dẫn cách dùng từ “lúa đông xuân” đúng trong tiếng Việt, kèm các ví dụ minh họa cụ thể.

Cách dùng “Lúa đông xuân” trong tiếng Việt

Danh từ: Chỉ vụ mùa lúa cụ thể trong năm. Ví dụ: vụ lúa đông xuân, mùa đông xuân.

Tính từ: Bổ nghĩa cho các từ liên quan đến nông nghiệp. Ví dụ: giống lúa đông xuân, năng suất đông xuân.

Các trường hợp và ngữ cảnh sử dụng “Lúa đông xuân”

Từ “lúa đông xuân” được dùng phổ biến trong ngữ cảnh nông nghiệp và đời sống:

Ví dụ 1: “Vụ lúa đông xuân năm nay cho năng suất đạt 7 tấn/ha.”

Phân tích: Dùng như danh từ, chỉ vụ mùa cụ thể và kết quả thu hoạch.

Ví dụ 2: “Bà con nông dân đang xuống giống lúa đông xuân 2024-2025.”

Phân tích: Chỉ thời điểm gieo trồng theo niên vụ.

Ví dụ 3: “Các giống ST24, ST25 rất phù hợp cho vụ đông xuân ở ĐBSCL.”

Phân tích: Đề cập đến giống lúa thích hợp cho vụ mùa này.

Ví dụ 4: “Lúa đông xuân cần chọn giống có khả năng chịu lạnh tốt.”

Phân tích: Nhấn mạnh yêu cầu kỹ thuật canh tác.

Ví dụ 5: “Xâm nhập mặn là thách thức lớn với lúa đông xuân vùng ven biển.”

Phân tích: Nêu khó khăn trong canh tác vụ đông xuân.

Lỗi thường gặp khi sử dụng “Lúa đông xuân”

Một số lỗi phổ biến khi dùng từ “lúa đông xuân” trong tiếng Việt:

Trường hợp 1: Nhầm lẫn giữa vụ đông xuân và vụ chiêm xuân.

Cách dùng đúng: Vụ chiêm xuân dùng ở miền Bắc, vụ đông xuân dùng ở miền Nam; cả hai đều chỉ vụ lúa mùa khô.

Trường hợp 2: Viết sai thành “lúa đông-xuân” hoặc “lúa Đông Xuân” không nhất quán.

Cách dùng đúng: Viết là “lúa đông xuân” (không gạch nối, viết thường) trong văn bản thông thường.

“Lúa đông xuân”: Từ trái nghĩa và đồng nghĩa

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “lúa đông xuân”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Vụ chiêm xuân Vụ hè thu
Vụ ba Vụ mùa
Lúa mùa khô Lúa mùa mưa
Vụ xuân Vụ thu đông
Lúa chiêm Vụ tám
Vụ chính Vụ phụ

Kết luận

Lúa đông xuân là gì? Tóm lại, lúa đông xuân là vụ mùa lúa quan trọng nhất trong năm, cho năng suất cao nhờ điều kiện thời tiết thuận lợi. Hiểu đúng về “lúa đông xuân” giúp bà con nông dân chủ động trong kế hoạch sản xuất và tối ưu hóa năng suất.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.