Chủ nghĩa duy mĩ là gì? 🎨 Nghĩa CNĐM

Chủ nghĩa duy mĩ là gì? Chủ nghĩa duy mĩ (Aestheticism) là quan điểm triết học và nghệ thuật khẳng định giá trị duy nhất của nghệ thuật là cái đẹp, tách rời khỏi mọi nội dung xã hội và đạo đức. Đây là phong trào nghệ thuật nổi bật ở châu Âu thế kỷ 19 với khẩu hiệu “Nghệ thuật vị nghệ thuật”. Cùng tìm hiểu nguồn gốc, ý nghĩa và đặc điểm của chủ nghĩa duy mĩ nhé!

Chủ nghĩa duy mĩ nghĩa là gì?

Chủ nghĩa duy mĩ là lập trường cho rằng nghệ thuật chỉ nên được đánh giá theo các thuộc tính thẩm mỹ nội tại như cái đẹp, sự hài hòa, tính thống nhất, vẻ duyên dáng hay tao nhã. Phong trào này bác bỏ quan niệm rằng nghệ thuật phải phục vụ mục đích đạo đức, giáo dục hay chính trị.

Trong đời sống, “chủ nghĩa duy mĩ” được hiểu theo nhiều góc độ:

Về mặt triết học: Đây là quan điểm duy tâm về nghệ thuật, coi cái đẹp là giá trị tối cao và duy nhất mà nghệ thuật cần hướng đến, không cần gắn với nội dung xã hội hay đạo đức.

Về mặt văn học – nghệ thuật: Chủ nghĩa duy mĩ thể hiện qua việc sử dụng nhiều biểu tượng, hình ảnh gợi cảm, nhấn mạnh sự hài hòa giữa màu sắc, âm thanh và ngôn từ.

Về lối sống: Những người theo chủ nghĩa duy mĩ tin rằng cuộc sống cần có phong cách, gu thẩm mỹ tinh tế và theo đuổi cái đẹp trong mọi khía cạnh.

Nguồn gốc và xuất xứ của Chủ nghĩa duy mĩ

Chủ nghĩa duy mĩ có nguồn gốc từ chủ nghĩa Lãng mạn Đức, được hình thành vào thế kỷ 18 bởi triết gia Immanuel Kant và phát triển mạnh ở Anh cuối thế kỷ 19. Thuật ngữ “thẩm mỹ” (aesthetics) bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp “aisthesis” nghĩa là “cảm nhận”. Khẩu hiệu “Nghệ thuật vị nghệ thuật” (L’art pour l’art) được cho là của tiểu thuyết gia Pháp Théophile Gautier.

Sử dụng khái niệm “chủ nghĩa duy mĩ” khi bàn về triết học nghệ thuật, lịch sử văn học hoặc các phong trào văn hóa phương Tây thế kỷ 19.

Chủ nghĩa duy mĩ sử dụng trong trường hợp nào?

Khái niệm “chủ nghĩa duy mĩ” được dùng trong nghiên cứu mỹ học, phê bình văn học, lịch sử nghệ thuật, hoặc khi thảo luận về giá trị thẩm mỹ và vai trò của cái đẹp trong sáng tạo nghệ thuật.

Các ví dụ, trường hợp và ngữ cảnh sử dụng Chủ nghĩa duy mĩ

Dưới đây là một số ví dụ giúp bạn hiểu rõ cách sử dụng khái niệm “chủ nghĩa duy mĩ” trong các ngữ cảnh khác nhau:

Ví dụ 1: “Oscar Wilde là đại diện tiêu biểu của chủ nghĩa duy mĩ trong văn học Anh thế kỷ 19.”

Phân tích: Đề cập đến nhà văn nổi tiếng theo trường phái này, người đã sáng tác “Bức chân dung của Dorian Gray” – tác phẩm kinh điển của phong trào.

Ví dụ 2: “Chủ nghĩa duy mĩ đề cao khẩu hiệu ‘Nghệ thuật vị nghệ thuật’.”

Phân tích: Giải thích tư tưởng cốt lõi của phong trào, khẳng định nghệ thuật tồn tại vì chính nó, không phục vụ mục đích nào khác.

Ví dụ 3: “Phong trào duy mĩ thách thức các giá trị đạo đức của văn hóa Victoria.”

Phân tích: Cho thấy tính cách mạng của phong trào khi đối lập với quan điểm truyền thống cho rằng nghệ thuật phải mang thông điệp đạo đức.

Ví dụ 4: “Người theo chủ nghĩa duy mĩ sống cuộc sống xa hoa, cống hiến cho sự tôn sùng vẻ đẹp.”

Phân tích: Mô tả lối sống của những nghệ sĩ theo phong trào, không chỉ trong sáng tác mà còn trong đời thường.

Ví dụ 5: “Chủ nghĩa duy mĩ ảnh hưởng đến thiết kế nội thất và thời trang hiện đại.”

Phân tích: Cho thấy di sản của phong trào vẫn còn tác động đến đời sống thẩm mỹ ngày nay.

Từ đồng nghĩa và trái nghĩa với Chủ nghĩa duy mĩ

Dưới đây là bảng tổng hợp các từ đồng nghĩa và trái nghĩa với “chủ nghĩa duy mĩ”:

Từ Đồng Nghĩa Từ Trái Nghĩa
Chủ nghĩa thẩm mỹ Chủ nghĩa hiện thực
Thuyết duy mỹ Chủ nghĩa thực dụng
Phong trào thẩm mỹ Chủ nghĩa duy vật
Nghệ thuật vị nghệ thuật Nghệ thuật vị nhân sinh
Chủ nghĩa lãng mạn Chủ nghĩa tự nhiên

Dịch Chủ nghĩa duy mĩ sang các ngôn ngữ

Tiếng Việt Tiếng Trung Tiếng Anh Tiếng Nhật Tiếng Hàn
Chủ nghĩa duy mĩ 唯美主义 (Wéiměi zhǔyì) Aestheticism 唯美主義 (Yuibi shugi) 유미주의 (Yumijuui)

Kết luận

Chủ nghĩa duy mĩ là gì? Tóm lại, đây là phong trào triết học – nghệ thuật đề cao cái đẹp là giá trị tối thượng, tách rời nghệ thuật khỏi mục đích đạo đức hay xã hội. Hiểu rõ khái niệm này giúp bạn nắm bắt lịch sử mỹ học và các trào lưu văn hóa phương Tây.

Fenwick Trần

Fenwick Trần

Fenwick Trần là tác giả VJOL - Tạp chí Khoa học Việt Nam Trực tuyến. Ông cống hiến cho sứ mệnh lan tỏa tri thức đến cộng đồng học thuật.